Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Dikbekmiervogel
Dikbekmiervogel | Clytoctantes alixii
Recurve-billed Bushbird | Hormiguero pico de hacha | Choca-de-bico-recurvo
De dikbekmiervogel is een gedrongen miervogel met een zeer grote, zijdelings afgeplatte snavel met een sterk opgebogen ondersnavel, waarmee hij stengels openbreekt en schors lostrekt. Na een waarneming in 1965 werd hij tot 2004 niet meer levend gezien; sindsdien is hij teruggevonden in Venezuela en het noorden van Colombia. De soort is bedreigd door ontbossing.
Geluid
De roep is een luide, gefloten reeks van meestal vier korte tonen op middelhoogte. Andere geluiden zijn weinig beschreven.
Opname: Bram Vogels — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
16–17 cm, gedrongen, met een korte staart en een grote, licht hoornkleurige snavel die zijdelings is afgeplat, met een sterk opgebogen ondersnavel. Het mannetje is donkergrijs met een witte vlek tussen de schouders; teugel, keel en het midden van de bovenborst zijn zwart, en de vleugeldekveren hebben kleine zwarte vlekjes. Het vrouwtje is donker roestbruin op kruin, rug en stuit, met zwartachtige vleugels en staart en roodbruine onderdelen, donkerder op flanken en onderstaart.
Verwarringssoorten
Het mannetje van de westelijke gevlekte mierklauwier Thamnophilus atrinucha heeft een gewone haaksnavel, een zwarte kruin en witte vleugelstippen. De grote mierklauwier Taraba major is groter, met een rode iris en witte onderdelen. De zwarte dikbekmiervogel Neoctantes niger heeft een kleinere snavel en een geheel zwart mannetje; hij leeft in het Amazonegebied en overlapt niet met deze soort.
Leefgebied
Dichte ondergroei en randen van altijdgroen bos, kapvlakten die weer dichtgroeien en aangrenzend secundair bos in de voetheuvels, in Colombia meestal tussen 200 en 1000 m, soms tot 1150 m, in Venezuela tussen 300 en 1200 m; in een deel van Colombia in verband met bamboe. Zoekt insecten door stengels open te pikken en reepjes schors los te trekken. Is bij trekmieren gezien, maar niet in gemengde groepen. Broedt in het westen van het verspreidingsgebied rond april en mei; over het nest is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia verspreid in het noorden, in Antioquia, Santander en Norte de Santander; vroeger wijder verspreid. Komt niet voor in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de voetheuvels van de Sierra de Perijá in Venezuela.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in de kleine natuurreservaten in de voetheuvels van Antioquia en Norte de Santander waar de soort na 2005 is teruggevonden. Luister in dichte, weer opgroeiende begroeiing naar de gefloten roep van vier tonen.
Staat van instandhouding
Bedreigd. De stand wordt geschat op 150 tot 700 volwassen vogels en neemt af. Het bos in het verspreidingsgebied is grotendeels gekapt voor bewoning, landbouw, houtkap en mijnbouw; nationale parken in Colombia en Venezuela bieden weinig feitelijke bescherming, en enkele kleine particuliere reservaten zijn voor de soort van belang.
Wetenschappelijke naam
Clytoctantes alixii | Elliot, 1870
Elliot beschreef de soort in 1870 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Clytoctantes voerde hij in datzelfde werk in. De geslachtsnaam combineert Grieks klutos, 'beroemd, edel', en ktantēs, 'doder', hier in de zin van klauwier; vergelijk het geslacht Neoctantes. De soortnaam eert Edouard Alix (1823–1893) uit Parijs. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Río Napo, Ecuador.