Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Roodvleugelmiersluiper

Roodvleugelmiersluiper | Herpsilochmus rufimarginatus

Rufous-margined Antwren | Tiluchí alirrufo | Chorozinho-de-asa-vermelha

De roodvleugelmiersluiper is een kleine miersluiper met een roodbruin vleugelpaneel uit het Atlantisch Woud in het zuidoosten van Zuid-Amerika. Hij komt niet in het gidsgebied voor. Hij is opgenomen omdat hij vroeger samen met de noordelijke roodvleugelmiersluiper als één soort gold, zodat oude meldingen onder deze naam binnen het gidsgebied vallen.

Roodvleugelmiersluiper (Herpsilochmus rufimarginatus)
Foto: Dario Sanches from São Paulo, Brasil — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een korte reeks snelle tonen die overgaat in een droge triller en in ritme verschilt van die van de noordelijke roodvleugelmiersluiper. Roepjes zijn korte, nasale tonen.

Luister: ZangXC1173629

Opname: Aran Rodrigues Cardoso — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

11–12 cm, slank, met een fijne snavel en een vrij lange, zwarte staart met witte punten. Het mannetje heeft een zwarte kruin, een witte wenkbrauwstreep en een zwarte oogstreep; de rug is grijs met zwart, de vleugels zijn zwart met witte vleugelstrepen en een roodbruin paneel op de slagpennen. De onderdelen zijn witachtig tot lichtgeel. Het vrouwtje heeft een roodbruine kruin en een gelere onderzijde.

Verwarrings­soorten

De noordelijke roodvleugelmiersluiper Herpsilochmus frater is vrijwel gelijk en vervangt deze soort in het gidsgebied; de twee verschillen vooral in zang en verspreiding. De zwartkopmiersluiper Herpsilochmus atricapillus mist het roodbruine vleugelpaneel.

Leefgebied

Het bladerdak en de middenlaag van vochtig laagland- en heuvelbos, bosranden en hoog secundair bos; van zeeniveau tot ongeveer 1000 m. Zoekt in paren naar insecten aan de buitenste takken, vaak met gemengde zwermen. Het nest is een kommetje in een gaffel van een dunne tak.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Komt niet in het gidsgebied voor; ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het Atlantisch Woud van het oosten en zuidoosten van Brazilië, het oosten van Paraguay en het noordoosten van Argentinië. Oudere meldingen uit het gidsgebied hebben betrekking op de noordelijke roodvleugelmiersluiper.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In het gidsgebied niet te verwachten; miersluipers met een roodbruin vleugelpaneel in het Amazonelaagland zijn noordelijke roodvleugelmiersluipers. In het Atlantisch Woud zit hij in het bladerdak van bosranden en in gemengde zwermen.

Staat van instandhouding

Niet geëvalueerd in de huidige afbakening. Het Atlantisch Woud is sterk versnipperd, maar de soort verdraagt randen en secundair bos.

Wetenschappelijke naam

Herpsilochmus rufimarginatus | (Temminck, 1822)

Temminck beschreef de soort in 1822 als Myiothera rufimarginata; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Herpsilochmus werd in 1847 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam combineert Grieks herpō, 'rondkruipen', en lokhmē, 'struikgewas, kreupelhout'. De soortnaam combineert Latijn rufus, 'roestbruin', en marginatus, 'gezoomd', naar de roestbruine randen van de vleugelveren. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Rio de Janeiro, Brazilië.