Alle soorten › Uilen › Echte uilen › Donkerbruine schreeuwuil

Donkerbruine schreeuwuil | Megascops watsonii

Tawny-bellied Screech Owl | Autillo ventrileonado | Corujinha-orelhuda

De donkerbruine schreeuwuil is de schreeuwuil van het binnenste van het Amazone-regenwoud: een donkere, warmbruine soort met lange oorpluimen. Hij laat zich vooral horen door een lange reeks lage hoe-tonen. In het zuiden van het gidsgebied leeft de vorm usta, die soms als aparte soort wordt beschouwd.

Donkerbruine schreeuwuil (Megascops watsonii)
Foto: Evaldo Cesari de Oliveira Jr — CC BY 3.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een lange, ritmische reeks lage, zachte tonen, hoe-hoe-hoe-hoe-hoe…, die vaak meer dan tien seconden duurt en in sterkte aanzwelt en weer afneemt. Zingt in de schemering en 's nachts, vaak het hele jaar door.

Luister: ZangXC1186104

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

20–23 cm, met lange oorpluimen en gele tot oranjebruine ogen. Het gezicht is donkerbruin, met een smalle, weinig contrasterende rand om de gezichtssluier. De bovendelen zijn donker zwartbruin met fijne vermiculatie en een rij lichte vlekken op de schouders. De onderdelen zijn geelbruin tot okerkleurig, met donkere schachtstrepen en fijne dwarsbandjes. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De cholibaschreeuwuil Megascops choliba is lichter en grijzer, met witachtige onderdelen en een duidelijke zwarte rand om de gezichtssluier; hij leeft in halfopen landschap, aan bosranden en bij nederzettingen, en zingt een korte triller met een paar losse slottonen. De roraimaschreeuwuil Megascops roraimae leeft hoger in de voetheuvels, is lichter, met kortere oorpluimen, en zingt een triller. De kuifuil Lophostrix cristata is veel groter, met lange witte oorpluimen.

Leefgebied

Vochtig regenwoud op terra firme en in várzea, ook ouder secundair bos, in het laagland tot ongeveer 1000 m. Leeft in de onderste en middelste lagen van het bos, overdag verborgen in dichte begroeiing. Eet vooral grote insecten en andere ongewervelden, soms kleine gewervelden. Broedt in een boomholte.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in het Amazonegebied ten oosten van de Andes. In Ecuador in het oostelijke laagland. In Peru in het hele Amazone-laagland. In Bolivia in het laagland van het noorden en oosten. Ontbreekt aan de Pacifische kant en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, de Guyana's en het Braziliaanse Amazonegebied.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Luister na het donker langs bospaden in hoog bos rond lodges in het Amazone-laagland van Ecuador en Peru naar de lange reeks hoe-tonen. De vogels zitten meestal laag tot halfhoog in dichte begroeiing.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is groot, maar ontbossing in het Amazonegebied vermindert plaatselijk het leefgebied.

Wetenschappelijke naam

Megascops watsonii | (Cassin, 1849)

Cassin beschreef de soort in 1849 als Ephialtes Watsonii; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Megascops werd in 1848 ingevoerd door Kaup. De geslachtsnaam komt van Grieks megas, 'groot', en skōps, een kleine uil (dwergooruil). De soortnaam eert Gavin Watson (1796–1858), een Amerikaanse arts en zoöloog. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Orinoco, Venezuela.