Alle soorten › Steltloperachtigen › Strandlopers en snippen › Drieteenstrandloper

Drieteenstrandloper | Calidris alba

Sanderling | Correlimos tridáctilo | Maçarico-branco

De drieteenstrandloper broedt op de hoogarctische toendra en overwintert op zandstranden over vrijwel de hele wereld. Groepen rennen met snelle pasjes achter de terugtrekkende golven aan en vluchten voor de volgende golf weer strandopwaarts. In het gidsgebied is hij een algemene wintergast langs de Pacifische kust en op de Galápagos.

Drieteenstrandloper (Calidris alba)
Foto: Amada44 — CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een kort, scherp kwit of plit, vaak in de vlucht; groepen laten een zacht gekwetter horen.

Luister: RoepXC1183321

Opname: Daan van der Hoeven — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

18–21 cm, een gedrongen strandloper met een rechte, vrij korte, zwarte snavel en zwarte poten zonder achterteen. In winterkleed de lichtste strandloper: lichtgrijs van boven, zuiverwit van onder, met een witachtig gezicht en een zwartachtige vlek op de schouder. In broedkleed, dat in april en mei deels te zien is, zijn kop, borst en bovendelen roodbruin met zwarte vlekken. Jonge vogels hebben zwart-wit geblokte bovendelen en een licht bruingele borstzijde. In de vlucht een brede witte vleugelstreep op een donkere vleugel. De seksen zijn vrijwel gelijk.

Verwarrings­soorten

De Alaskastrandloper Calidris mauri en de grijze strandloper Calidris pusilla zijn kleiner en donkerder grijsbruin, met een achterteen, en foerageren vaker op slik dan in de branding. De bonte strandloper Calidris alpina, een zeer zeldzame dwaalgast, heeft een langere, aan de punt gebogen snavel en een donkerdere borst. De kanoet Calidris canutus is groter, met een langere snavel en groenachtige poten.

Leefgebied

Zandstranden langs de open kust, ook getijdenvlakten, riviermondingen en de randen van rotskusten; vrijwel alleen op zeeniveau, zelden op doortrek aan meren in het binnenland. Rent in de spoelzone en pikt kleine kreeftjes, wormen en weekdieren uit het natte zand. Broedt niet in het gidsgebied.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia wintergast aan de Pacifische en de Caribische kust. In Ecuador een algemene wintergast langs de hele kust. In Peru een algemene wintergast langs de hele kust. Op de Galápagos een algemene wintergast op de stranden van de meeste eilanden. In Bolivia alleen als zeldzame doortrekker aan meren in het binnenland. Broedt op de hoogarctische toendra van Noord-Amerika, Groenland en Siberië en overwintert langs kusten over de hele wereld, in Amerika zuidelijk tot Vuurland.

  • Jaarrond
  • Wintergast (ca. okt–mrt)
  • Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Van september tot april op vrijwel elk zandstrand langs de kust van Ecuador en Peru en op de Galápagos; groepen rennen in de spoelzone mee met de golven en vliegen laag over het water naar de volgende plek.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De wereldstand is groot, maar verstoring van stranden en het verlies van rustplaatsen langs de trekroutes kunnen plaatselijk tot afname leiden.

Wetenschappelijke naam

Calidris alba | (Pallas, 1764)

Pallas beschreef de soort in 1764 als Trynga alba; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Calidris werd in 1804 ingevoerd door Merrem. De geslachtsnaam komt van Grieks kalidris of skalidris, een woord van Aristoteles voor een niet nader bekende grijze vogel van de waterkant. De soortnaam komt van Latijn albus, 'wit'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Noordzeekust.