Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Gebandeerde muisspecht

Gebandeerde muisspecht | Dendrocolaptes certhia

Amazonian Barred Woodcreeper | Trepatroncos barrado amazónico | Arapaçu-barrado

De gebandeerde muisspecht is een grote, over het hele lichaam fijn gebandeerde muisspecht van het Amazoneregenwoud. Hij is een vaste volger van zwermen trekmieren, waar hij vaak samen met miervogels en andere muisspechten foerageert. Ten westen van de Andes wordt hij vervangen door de noordelijke gebandeerde muisspecht.

Gebandeerde muisspecht (Dendrocolaptes certhia)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een luide reeks fluittonen, tuuíd-tuuíd-tuuíd, die eerst stijgt en dan zakt, vooral bij zonsopgang en in de schemering. Bij mierenzwermen ook een droog, nasaal gesnater.

Luister: ZangXC978260

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

26–28 cm, met een forse, rechte snavel die donker tot roodachtig hoornkleurig is. Kop, rug en onderdelen zijn bruin, overal dicht en fijn gebandeerd met zwartachtig. Vleugels en staart zijn roodbruin en ongebandeerd. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De blauwsnavelmuisspecht Dendrocolaptes picumnus heeft een gestreepte kop en borst en is alleen op de buik gebandeerd; hij leeft vooral hoger, op de Andeshellingen. De bandbuikmuisspecht Hylexetastes stresemanni is zwaarder, met een korte, massieve, rode snavel, een gestreepte keel en alleen banden op de buik. De reuzenmuisspecht Xiphocolaptes promeropirhynchus is groter en gestreept, niet gebandeerd. De noordelijke gebandeerde muisspecht Dendrocolaptes sanctithomae is vrijwel gelijk, maar leeft alleen ten westen van de Andes.

Leefgebied

Het binnenste van vochtig regenwoud op terra firme en in várzea, ook ouder secundair bos, in het laagland en de voetheuvels tot ongeveer 1000 m. Volgt zwermen trekmieren en vangt opgeschrikte insecten, spinnen en kleine gewervelden; zoekt ook op stammen. Het nest ligt in een boomholte.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: in het laagland ten oosten van de Andes. Ecuador: in het Amazonelaagland. Peru: in het Amazonelaagland en de voetheuvels. Bolivia: in het laagland van het noorden en noordoosten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, de Guyana's en het Amazonegebied van Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in het binnenste van het regenwoud naar zwermen trekmieren; de vogel zit dan laag aan stammen, vaak samen met andere muisspechten. Zijn fluitreeks klinkt vooral bij zonsopgang.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied, maar is afhankelijk van aaneengesloten bos en gevoelig voor versnippering.

Wetenschappelijke naam

Dendrocolaptes certhia | (Boddaert, 1783)

Boddaert beschreef de soort in 1783 als Picus certhia; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Dendrocolaptes werd in 1804 ingevoerd door Hermann. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks dendron, 'boom', en kolaptēs, 'beitelaar, pikker'. De soortnaam verwijst naar Certhia, het geslacht van de boomkruipers (van Oudgrieks kerthios, een klein boomvogeltje), naar de klimmende leefwijze. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.