Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Geelbuikattila

Geelbuikattila | Attila citriniventris

Citron-bellied Attila | Atila ventricitrino | Tinguaçu-de-barriga-amarela

De geelbuikattila is een attila van het westelijk Amazonegebied, waar hij vooral voorkomt in bos op arme witte zandgrond. Hij leeft hoog in het bladerdak en wordt vooral opgemerkt door zijn lange, fluitende zang.

Geelbuikattila (Attila citriniventris)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een lange reeks heldere fluittonen die geleidelijk stijgt en in sterkte toeneemt en abrupt eindigt, soms met een afsluitende dalende toon.

Luister: ZangXC1183630

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

18 cm. Een middelgrote attila met een zwarte, aan de punt gehaakte snavel. De kop is grijs, de mantel roestbruin en de stuit kaneelrood. Vleugels en staart zijn bruin met roestbruine randen. De keel is grijsachtig, de borst kaneelkleurig, overgaand in een citroengele tot gele buik. Het oog is donker. Seksen gelijk.

Verwarrings­soorten

De goudstuitattila Attila spadiceus heeft een gele stuit, gestreepte borst en duidelijke vleugelstrepen. De kaneelattila Attila cinnamomeus is egaal kaneelrood, zonder grijze kop of gele buik, en leeft in overstroomd bos. De roestattila Attila bolivianus heeft een wit oog en een egaal roestbruine onderkant.

Leefgebied

Vochtig laaglandbos op terra firme, vooral bos op witte zandgrond met een laag, dicht bladerdak (varillal), meestal onder 300 m. Foerageert in de middelste etage en het bladerdak op grote insecten en vruchten.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: in het zuidoosten, in het Amazonegebied. Ecuador: plaatselijk en schaars in het oostelijk laagland. Peru: in het noordoosten, vooral in Loreto. Niet in Bolivia en ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela en het noordwesten van Amazonisch Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in bos op witte zandgrond rond Iquitos in Peru, zoals in de reservaten langs de weg naar Nauta, en luister in de ochtend naar de stijgende fluitreeks uit het bladerdak.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. Plaatselijk verspreid, maar zijn leefgebied op witte zandgrond is versnipperd en wordt op sommige plaatsen gekapt.

Wetenschappelijke naam

Attila citriniventris | Sclater, 1859

Sclater beschreef de soort in 1859 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Attila werd in 1831 ingevoerd door Lesson. De geslachtsnaam verwijst naar Attila de Hun, die in de 5e eeuw Rome en Orléans aanviel. De soortnaam komt van Latijn citrinus, 'citroengeel', en venter, 'buik'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Río Ucayali, Peru.