Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Geelbuikbreedbektiran
Geelbuikbreedbektiran | Tolmomyias flaviventris
Ochre-lored Flatbill | Picoplano pechiamarillo | Bico-chato-amarelo
De geelbuikbreedbektiran is een gele, olijfgroene breedbektiran van bosranden, galerijbos en halfopen terrein in het laagland. In het noorden van Colombia heeft hij een okergeel gezicht; de vormen van het westelijke Amazonegebied zijn groener van kop. Het nest is een hangende buidel, vaak aan een tak boven water of een open plek.
Geluid
Een luid, schel en stijgend shriiep, vaak in een korte reeks herhaald, en hoge, scherpe roepjes.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
12–13 cm, met een brede, platte snavel met een lichte ondersnavel. De bovendelen zijn olijfgroen, zonder grijze kruin. Bij de noordelijke vormen zijn teugel, oogring en wangen okergeel; bij de vormen van het westelijke Amazonegebied is het gezicht olijfgroen met weinig oker. De iris is donker. Vleugels donker, met twee duidelijke gele vleugelstrepen en gele randen aan de slagpennen. Onderdelen helder geel, de borst olijfgeel getint. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De oranjeoogbreedbektiran Tolmomyias traylori heeft een okerkleurig gezicht en een oranjeachtige iris en leeft vooral in rivierbos in het noordoosten van Peru en het oosten van Ecuador. De groenkapbreedbektiran Tolmomyias sulphurescens heeft een grijze kruin, een lichte iris en een grijzige keel. De grijskruinbreedbektiran Tolmomyias poliocephalus heeft een grijze kruin en is kleiner.
Leefgebied
Bosranden, galerijbos, várzea, rivierbos, secundair bos en halfopen terrein met bomen in het laagland, meestal onder 800 m. Zoekt met korte uitvallen insecten van bladeren in de middelste en hogere etage, alleen of met gemengde groepen. Het nest is een hangende buidel met een ingangsbuis aan de onderkant.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in het Caribische laagland, de Llanos en het Amazonelaagland. Ecuador: in het oostelijke laagland. Peru: in het Amazonelaagland. Bolivia: in het noorden en oosten van het laagland. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's en een groot deel van Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Loop langs bosranden en rivieroevers in het laagland en luister naar de schelle, stijgende roep; de vogel zit vaak aan de buitenrand van het gebladerte.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. De soort is verbreid en verdraagt bosranden en secundair bos. De groenkoppige vormen van het westelijke Amazonegebied worden soms als aparte soort beschouwd.
Wetenschappelijke naam
Tolmomyias flaviventris | (Wied-Neuwied, 1831)
Wied-Neuwied beschreef de soort in 1831 als Muscipeta flaviventris; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Tolmomyias werd in 1927 ingevoerd door Hellmayr. De geslachtsnaam combineert Grieks tolma, 'moed, durf', met Nieuwlatijn myias, 'vliegenvanger'. De soortnaam komt van Latijn flavus, 'geel', en venter, 'buik', naar de gele buik. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Mucuri en Alcobaça, Bahia, Brazilië.