Alle soorten › Spechtachtigen › Spechten › Geelbuikspecht
Geelbuikspecht | Veniliornis dignus
Yellow-vented Woodpecker | Carpintero ventriamarillo | Pica-pau-de-crisso-amarelo
De geelbuikspecht is een kleine specht van het nevelwoud in de noordelijke Andes, met olijfgroene bovendelen, gebandeerde borst en een effen gele onderbuik. Hij foerageert vaak in de middenlagen en het bladerdak en trekt regelmatig mee met gemengde groepen. Hij foerageert vaak langzaam en stil op bemoste takken en roept betrekkelijk weinig.
Geluid
Een snelle, nasale reeks, kie-kie-kie-kie, en scherpe, losse roepen. Roffelt in korte reeksen.
Opname: Jonas Nilsson — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
16–17 cm, met een rechte, donkere snavel. De bovendelen zijn olijfgroen, de vleugels met een gouden zweem. Het gezicht is donker met een witte wenkbrauwstreep en een witte baardstreep. Borst en flanken zijn zwartachtig en geelwit gebandeerd; de onderbuik en onderstaartdekveren zijn effen geel. Het mannetje heeft een rode kruin en nek, het vrouwtje een zwartachtige kruin met hooguit wat rood in de nek.
Verwarringssoorten
De bandbuikspecht Veniliornis nigriceps is groter, leeft meestal hoger, tot aan de boomgrens, en is ook op de onderbuik dicht gebandeerd, zonder geel. De roetspecht Leuconotopicus fumigatus is egaal bruin zonder bandjes. De olijfrugspecht Colaptes rubiginosus is groter, met een grijze kruin, een lichte wang en een geheel gebandeerde onderkant.
Leefgebied
Vochtig bergbos en nevelwoud, bosranden en oud secundair bos, ruwweg tussen 1200 en 2700 m. Zoekt insecten en larven op bemoste takken en stammen in de middenlagen en het bladerdak, vaak in gemengde groepen. Broedt in een zelf uitgehakte holte.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in alle drie de Andesketens. In Ecuador vooral op de oostflank, plaatselijk ook op de westflank in het noorden. In Peru op de oostflank naar het zuiden tot ongeveer het midden van het land. Ontbreekt in Bolivia, in het laagland en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het westen van Venezuela.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Volg gemengde groepen in het nevelwoud op de oostflank van Ecuador en Peru en kijk naar kleine spechten op bemoste takken. Let bij een gebandeerde specht op de effen gele onderbuik.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort is afhankelijk van bergbos en neemt plaatselijk af waar dit wordt gekapt.
Wetenschappelijke naam
Veniliornis dignus | (Sclater & Salvin, 1877)
Sclater & Salvin beschreef de soort in 1877 als Chloronerpes dignus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Veniliornis werd in 1854 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam combineert Venilia, een Romeinse godin, met Grieks ornis, 'vogel'. De soortnaam komt van Latijn dignus, 'waardig, verdienstelijk'; waarom Sclater en Salvin deze naam kozen, is niet duidelijk. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Remedios, Antioquia, Colombia.