Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Geelkeeltangare

Geelkeeltangare | Iridosornis analis

Yellow-throated Tanager | Tangara goliamarilla | Sanhaço-de-garganta-amarela

De geelkeeltangare is een blauwe tangare met een heldergele keel en een okerkleurige buik uit het bergbos van de oostflank van de Andes. Hij leeft laag in de ondergroei en sluit zich aan bij gemengde groepen. Aan de westflank van Colombia en Ecuador wordt hij vervangen door de purpermanteltangare.

Geelkeeltangare (Iridosornis analis)
Foto: Dominic Sherony — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Weinig vocaal; geeft hoge, dunne, sissende tsiet-roepjes. Een zang is weinig beschreven.

Luister: ZangXC667261

Opname: Iván Lau — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

15 cm, met een korte, stevige, zwarte snavel. Kop, rug, vleugels en staart zijn blauw, op de rug wat grijzer; het voorhoofd en de teugel zijn zwartachtig. De keel is helder geel. Borst en buik zijn warm okerbruin, de onderstaartdekveren roestbruin. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels zijn doffer en grijzer.

Verwarrings­soorten

De purpermanteltangare Iridosornis porphyrocephalus is donkerder paarsblauw met een blauwgrijze buik en leeft op de westflank. De goudkraagtangare Iridosornis jelskii heeft een zwarte keel en een goudgele band om de kop en leeft hoger, bij de boomgrens. De goudbandtangare Iridosornis reinhardti heeft een zwarte kop met een gele band over de nek en blauwe onderdelen.

Leefgebied

Ondergroei, bosrand en middenlagen van vochtig bergregenwoud en nevelwoud op de oostflank, ruwweg tussen 1300 en 2500 m. Leeft in paartjes of kleine groepjes, vaak in gemengde groepen, en zoekt insecten en vruchten in dichte begroeiing. Over het nest is weinig bekend.

Verspreiding en trek

In Colombia alleen in het zuiden op de oostflank, in Nariño en Putumayo. In Ecuador langs de hele oostflank. In Peru op de oostflank zuidwaarts tot in Puno. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek langs wegen door bergbos op de oostflank, bijvoorbeeld in de Cordillera de Guacamayos in Ecuador of langs de weg naar Manu in Peru, laag in de bosrand. Let in gemengde groepen op een blauwe vogel met een gele keel in de struiklaag.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het leefgebied op de oostflank is nog uitgestrekt, maar wordt plaatselijk ontbost.

Wetenschappelijke naam

Iridosornis analis | (Tschudi, 1844)

Tschudi beschreef de soort in 1844 als T[anagra] analis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Iridosornis werd in 1844 ingevoerd door Lesson. De geslachtsnaam komt van Grieks iris, 'regenboog', en ornis, 'vogel', dus 'regenboogvogel'. De soortnaam komt van Nieuwlatijn analis, 'van de anus', in de vogelkunde 'van de onderstaartdekveren'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit centraal Peru (voorgesteld: Vitoc-vallei, Junín).