Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Purpermanteltangare

Purpermanteltangare | Iridosornis porphyrocephalus

Purplish-mantled Tanager | Tangara capiazul | Sanhaço-de-manto-púrpura

De purpermanteltangare is een donkerblauwe tangare met een heldergele keel uit het nevelwoud van de westelijke Andes van Colombia en Ecuador. Hij leeft laag in de ondergroei van vochtig, bemost bos. Op de oostflank wordt hij vervangen door de nauw verwante geelkeeltangare.

Purpermanteltangare (Iridosornis porphyrocephalus)
Foto: Félix Uribe from Rionegro, Antioquia, Colombia — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Weinig vocaal; geeft hoge, dunne tsiet-roepjes. Een zang is weinig beschreven.

Luister: ZangXC534016

Opname: Jerome Fischer — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

15 cm, met een korte, stevige, zwarte snavel. Het grootste deel van het kleed is diep paarsblauw, op kop en mantel met een purperen glans; het voorhoofd en de teugel zijn zwartachtig. De keel is helder geel en steekt scherp af. De buik is doffer blauwgrijs, de onderstaartdekveren zijn roestbruin. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels zijn doffer, met een minder heldere keel.

Verwarrings­soorten

De geelkeeltangare Iridosornis analis heeft een lichtere, grijsblauwe rug en een okerkleurige buik, en leeft op de oostflank. De goudkruintangare Iridosornis rufivertex heeft een zwarte kop met een goudgele kruin en leeft hoger, bij de boomgrens. Bergtangaren van het geslacht Anisognathus hebben gele of rode onderdelen en zijn groter.

Leefgebied

Ondergroei en middenlagen van vochtig, bemost nevelwoud en bosranden, ruwweg tussen 1500 en 2600 m. Leeft in paartjes of kleine groepjes, vaak in een gemengde groep, en zoekt insecten en vruchten laag in dichte begroeiing. Over het nest is weinig bekend.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in de westelijke Cordillera en op de westflank van de centrale Cordillera. In Ecuador op de westflank van de Andes in het noorden. Ontbreekt in Peru, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek laag in de bosrand en in dichte ondergroei van nevelwoud in het noordwesten van Ecuador, bijvoorbeeld rond Mindo en de oude weg naar Nono, of in de westelijke Cordillera van Colombia. Let in gemengde groepen op een donkere vogel met een gele keel vlak boven de grond.

Staat van instandhouding

Gevoelig. Het leefgebied aan de westflank van de Andes wordt op veel plaatsen ontbost voor landbouw en veeteelt, wat de stand doet afnemen.

Wetenschappelijke naam

Iridosornis porphyrocephalus | Sclater, 1856

Sclater beschreef de soort in 1856 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Iridosornis werd in 1844 ingevoerd door Lesson. De geslachtsnaam komt van Grieks iris, 'regenboog', en ornis, 'vogel', dus 'regenboogvogel'. De soortnaam komt van Grieks porphureos, 'purper', en kephalē, 'kop'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit omgeving van Quito, Ecuador.