Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Gekraagde boomgors

Gekraagde boomgors | Poospiza hispaniolensis

Collared Warbling Finch | Monterita collareja | Quem-te-vestiu-de-colar

De gekraagde boomgors is een kleine boomgors van het droge laagland langs de Pacifische kust van Ecuador en Peru. Het mannetje heeft een zwart masker en een zwarte borstband tussen een witte keel en een witte buik. Na regenrijke jaren, zoals tijdens El Niño, verschijnt hij plaatselijk in grotere aantallen.

Gekraagde boomgors (Poospiza hispaniolensis)
Foto: Nick Athanas — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een snelle, afwisselende reeks kwetterende en fluitende tonen, vaak vanaf een struik of draad. De roep is een kort tsip.

Luister: ZangXC264889

Opname: Paul Coopmans — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

13–14 cm, met een spitse, grijze snavel. Het mannetje is van boven grijs, met een zwartachtige kruin en wangen, een lange witte wenkbrauwstreep, een witte keel en een brede zwarte borstband. De buik is wit, de flanken grijs. De staart is zwart met witte hoeken. Het vrouwtje is grijsbruin, met een witachtige wenkbrauwstreep, fijne grijze streepjes op de borst en een vage borstband. Jonge vogels lijken op het vrouwtje.

Verwarrings­soorten

Het papegaaisnaveldikbekje Sporophila peruviana heeft een zware, gebogen snavel en een grijze rug zonder witte wenkbrauwstreep. Stolzmanns gors Rhynchospiza stolzmanni is bruiner, met een roestbruine kopstreep en een lichte snavel. De roodborstboomgors Poospiza rubecula leeft hoger in de Andes en heeft roestoranje onderdelen.

Leefgebied

Droog doornstruweel, droogbos, woestijnstruiken, lomas, oeverbegroeiing en tuinen en akkerranden in de kustvalleien, van zeeniveau tot ongeveer 2000 m, plaatselijk hoger. Zoekt in struiken en op de grond naar zaden en insecten, buiten de broedtijd vaak in kleine groepjes.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Ecuador in het droge zuidwesten, van Manabí en Guayas tot El Oro en Loja. In Peru langs de kust en op de lagere westhelling van Tumbes zuidwaarts tot in het zuiden van het land. Ontbreekt in Colombia, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied incidenteel in het uiterste noorden van Chili.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Kijk in de struiken van droge kustvalleien en lomas, vooral na de regentijd, wanneer de mannetjes vanaf een hoge tak zingen.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Wijdverbreid in het droge kustgebied; de aantallen schommelen met de regenval.

Wetenschappelijke naam

Poospiza hispaniolensis | Bonaparte, 1850

Bonaparte beschreef de soort in 1850 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Poospiza werd in 1847 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam combineert Oudgrieks poa, 'gras', en spiza, 'vink'. De soortnaam verwijst naar Hispaniola, de vermeende maar onjuiste herkomst van het type; de soort leeft in Ecuador en Peru. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit (volgens de beschrijving).