Alle soorten › Zangvogels › Amerikaanse zangers › Gele zwartkeelzanger

Gele zwartkeelzanger | Setophaga virens

Black-throated Green Warbler | Reinita dorsiverde | Mariquita-verde-de-garganta-preta

De gele zwartkeelzanger is een groene zanger met een geel gezicht en, bij het mannetje, een zwarte keel, die broedt in naald- en gemengd bos in het oosten van Noord-Amerika. Hij overwintert vooral in de bergbossen van Mexico en Midden-Amerika. In het gidsgebied is hij een schaarse wintergast in de bergen van het noorden van Colombia, waar hij met gemengde groepen door het nevelwoud trekt.

Gele zwartkeelzanger (Setophaga virens)
Foto: Wildreturn — CC BY 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een zacht tsip. De zang op de broedplaatsen is zoemend en lui, zie-zie-zoe-zie of zoe-zie-zoe-zoe-zie.

Luister: ZangXC1038308

Opname: Bobby Wilcox — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

12–13 cm. Kruin en rug zijn olijfgroen, de vleugels grijs met twee witte vleugelstrepen. Het gezicht is helder geel, met een olijfgroene oorvlek. Het mannetje heeft een zwarte keel en borst en zwarte strepen op de flanken; de buik is wit, met een gele zweem bij de anus. Bij het vrouwtje en jonge vogels is de keel geelachtig of wit en is er alleen zwart op de borstzijden.

Verwarrings­soorten

De townsends zanger Setophaga townsendi heeft een donkere oorvlek omzoomd met geel en een gele borst. De sparrenzanger Setophaga fusca heeft een oranje of geeloranje keel, een zwarte of donkere oorvlek en een gestreepte rug. De geelkeelzanger Setophaga dominica is grijs met een gele keel en een zwart masker.

Leefgebied

In het winterkwartier nevelwoud, hoger bergbos, bosranden en schaduwkoffie, vooral tussen ongeveer 1000 en 3000 m. Zoekt in het blad van de middelste en hogere lagen naar insecten, bijna altijd in gemengde groepen. Broedt in naald- en gemengd bos in Canada en het oosten van de Verenigde Staten.

Verspreiding en trek

Colombia: schaarse wintergast in de bergen van het noorden: de Sierra Nevada de Santa Marta, de Serranía de Perijá en het noordelijke deel van de Andes; zuidelijker zeldzaam. Ecuador: zeer zeldzame wintergast in het noorden. Niet bekend uit Peru, Bolivia en de Galápagos. Buiten het gidsgebied broedt hij in Canada en het oosten van de Verenigde Staten en overwintert hij van Texas en Mexico tot Panama, op de Grote Antillen en in de bergen van Venezuela.

  • Wintergast (ca. okt–mrt)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Loop tussen oktober en april in de Sierra Nevada de Santa Marta langs de rand van het nevelwoud en volg gemengde groepen; let op een zanger met een geel gezicht tussen de sparrenzangers.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De stand is groot en vrij stabiel.

Wetenschappelijke naam

Setophaga virens | (Gmelin, 1789)

Gmelin beschreef de soort in 1789 als Motacilla virens; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Setophaga werd in 1827 ingevoerd door Swainson. De geslachtsnaam komt van Grieks sēs (genitief sētos), 'mot', en -phagos, '-etend', dus 'motteneter'. De soortnaam komt van Latijn virens, 'groen', naar de olijfgroene bovenzijde. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Philadelphia, Pennsylvania, Verenigde Staten.