Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Geringde piepertiran
Geringde piepertiran | Corythopis torquatus
Ringed Antpipit | Corotopo fajeado | Estalador-do-norte
De geringde piepertiran is een tiran die als een pieper over de bodem van het Amazonebos loopt. Hij wipt voortdurend met zijn staart, laat een heldere fluittoon horen en klapt met zijn snavel. Met zijn zwarte borstband en lange, lichte poten heeft hij geen evenknie onder de andere tirannen van het laagland.
Geluid
Een heldere, gefloten reeks van twee of drie tonen, bijvoorbeeld pie-pie-pieuw, waarvan de laatste daalt. Daarnaast droge klappende geluiden met de snavel, vooral bij verstoring.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13–14 cm, met een rechte, vrij fijne snavel met lichte ondersnavel, en lange, lichte poten. De bovendelen zijn donker olijfbruin, de kruin en de kop iets grijzer en donkerder. Keel en buik zijn wit; over de borst loopt een brede band van zwarte lengtevlekken, die naar de flanken toe in strepen overgaat. Vleugels en staart zijn effen bruin. De seksen zijn gelijk; jongen zijn bruiner, met een vagere borstband.
Verwarringssoorten
De delalandes piepertiran Corythopis delalandi lijkt sterk, maar heeft een olijfbruine kruin zonder contrast met de rug en een smallere borstband; hij leeft in het oosten van Bolivia, ten zuiden van deze soort. Bladkrabbers zoals de zwartstaartbladkrabber Sclerurus caudacutus leven ook op de bosbodem, maar zijn groter en donkerbruin, zonder witte buik en borstband, en lopen niet met wippende staart rond.
Leefgebied
De bodem van hoog vochtig laaglandbos op terra firme, minder in seizoensgebonden overstroomd bos, en de voetheuvels tot ongeveer 1100 m. Loopt over het strooisel en langs omgevallen stammen en pakt insecten en spinnen van de grond, soms met een korte sprong de lucht in. Het nest is een overdekte bal van mos op de grond of op een lage, schuine stam.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in het Amazonelaagland in het zuidoosten en langs de voet van de Andes. Ecuador: in het Amazonelaagland en de voetheuvels van de oostflank. Peru: in het hele Amazonelaagland ten oosten van de Andes. Bolivia: in het noorden, in Pando, Beni, het noorden van La Paz en Cochabamba en het noorden van Santa Cruz. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, de Guyana's en Amazonisch Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Volg in de vroege ochtend paden door hoog terra-firme-bos en luister naar de fluittonen; een vogel loopt meestal vóór je uit over het pad en blijft dan op een lage tak zitten, wippend met de staart.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. De soort is wijdverbreid in het Amazonebos, maar verdwijnt waar het bos wordt gekapt of sterk wordt versnipperd.
Wetenschappelijke naam
Corythopis torquatus | Tschudi, 1844
Tschudi beschreef de soort in 1844 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Corythopis werd in 1836 ingevoerd door Sundevall. De geslachtsnaam combineert Grieks koruthōn, 'leeuwerik', met ōps, 'uiterlijk': een vogel die op een leeuwerik lijkt. Latijn torquatus, 'met een halsband', naar de donkere borstband. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Chanchamayo-dal, Junín, Peru.