Alle soorten › Spechtachtigen › Spechten › Gestreepte helmspecht
Gestreepte helmspecht | Dryocopus lineatus
Lineated Woodpecker | Carpintero lineado | Pica-pau-de-banda-branca
De gestreepte helmspecht is een grote, zwarte specht met een rode kuif en witte strepen op kop en rug, verspreid door vrijwel het hele laagland van het gidsgebied. Hij leeft vooral in halfopen landschap met dode bomen en bosranden en is daardoor ook in sterk door mensen veranderd gebied te vinden. De vogels ten westen van de Andes, in West-Ecuador en Noordwest-Peru, zijn doffer en bruiner en worden soms als aparte soort beschouwd.
Geluid
Een luide, lachende reeks wik-wik-wik-wik en een korte, explosieve roep pik-krrr. Roffelt in een lange, gelijkmatige roffel.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
31–35 cm, met een lange, rechte, lichtgrijze snavel en een spitse rode kuif. De bovendelen zijn zwart. Een smalle witte streep loopt van de snavelbasis over de wang naar de zijkant van de hals, en twee witte schouderstrepen op de rug lopen naar achteren toe naar elkaar toe zonder samen te komen. De keel is zwart-wit gestreept, de borst zwart en de buik geelbruin met zwarte bandering. Het mannetje heeft een rood voorhoofd en een rode baardstreep, het vrouwtje een zwart voorhoofd en een zwarte baardstreep. In de vlucht zijn de ondervleugels wit.
Verwarringssoorten
De zwartkeelspecht Campephilus melanoleucos heeft witte schouderstrepen die op de rug een gesloten V vormen, bij het mannetje een vrijwel geheel rode kop en bij het vrouwtje een witte streep die tot aan de snavel doorloopt. De guayaquilspecht Campephilus gayaquilensis ten westen van de Andes lijkt op de zwartkeelspecht. Beide Campephilus-soorten roffelen met een dubbele klop. De zwartbuikhelmspecht Dryocopus schulzii in de Chaco van Bolivia is vrijwel geheel zwart, zonder gebandeerde buik.
Leefgebied
Bosranden, open bos, secundair bos, galerijbos, open plekken met dode bomen, plantages en randen van droogbos, van het laagland tot ongeveer 1500 m, plaatselijk hoger. Zoekt op stammen en dikke takken naar mieren, kevers en hun larven en eet ook vruchten. Broedt in een zelf uitgehakte holte in een dode stam.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia wijdverbreid in het laagland en op de lagere hellingen aan beide kanten van de Andes. In Ecuador in het westelijke en oostelijke laagland en de uitlopers. In Peru in het hele Amazonelaagland en de lagere oostflank, en in het noordwesten. In Bolivia in het laagland van het noorden en het oosten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Mexico tot het noorden van Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Let langs bosranden, rivieren en open terrein met dode bomen op het luide, lachende geroep en de lange roffels. De vogels zitten vaak hoog en vrij op dode stammen en zijn dan van grote afstand te zien.
Staat van instandhouding
Niet geëvalueerd in de huidige taxonomische opvatting. In de oudere, ruimere opvatting gold de soort als niet bedreigd. Ze heeft een zeer groot verspreidingsgebied en verdraagt bosranden, secundair bos en halfopen cultuurland.
Wetenschappelijke naam
Dryocopus lineatus | (Linnaeus, 1766)
Linnaeus beschreef de soort in 1766 als Picus lineatus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Dryocopus werd in 1826 ingevoerd door Boie. De geslachtsnaam komt van Grieks drus, 'boom', en kopos, 'slaan, hakken'. De soortnaam komt van Latijn lineatus, 'gestreept', naar de witte strepen op kop en rug. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.