Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Gestreepte meestiran

Gestreepte meestiran | Anairetes reguloides

Pied-crested Tit-Tyrant | Cachudito crestiblanco | Tiranete-chapim-de-crista-malhada

De gestreepte meestiran is een kleine, zwart-wit gestreepte tiran van droog struweel aan de Pacifische kant van Peru, van de kust tot hoog in de Andes. Het mannetje heeft een gespleten zwarte kuif boven een witte achterkruin. Hij leeft ook in heggen en oeverbosjes, tot binnen Lima.

Gestreepte meestiran (Anairetes reguloides)
Foto: Rohan van Twest — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De ochtendzang is een piepende reeks tonen met stijgend gerratel; de roep is een dalende reeks piepende, miauwende tonen, soms met een droge ratel.

Luister: ZangXC3457

Opname: Nick Athanas — CC BY-NC-SA 3.0 · xeno-canto

Herkenning

11–12 cm. Mannetje: gespleten zwarte kuif, achterkruin en nek wit, rest van de kop zwart; bovendelen zwart met smalle witte strepen; vleugels met twee witte vleugelstrepen; staart zwart met smalle witte toppen en een witte buitenvlag aan de buitenste veren; borst en flanken zwart-wit gestreept, buik witachtig met een lichtgele zweem. Vrouwtje met kortere kuif, een witte halvemaan onder het oog en een zwarte keel met smalle witte strepen, verder donkergrijs en wit. Snavel geel tot oranjerood met een donkere punt; iris donkerbruin. Jongen met nog kortere kuif, donker geelbruine bovendelen en lichte, okerkleurige onderdelen. De noordelijke ondersoort albiventris heeft een langere kuif, een zuiver witte buik en meer wit op kruin, nek en staart.

Verwarrings­soorten

De zwartkuifmeestiran Anairetes nigrocristatus is groter, met een langere, geheel zwarte kuif zonder witte achterkruin; hij leeft hoger en noordelijker. De geelsnavelmeestiran Anairetes flavirostris heeft grijsbruine bovendelen, een geelachtige buik en een zwarte bovensnavel. De pluimmeestiran Anairetes parulus heeft een opgekrulde kuif, een lichte iris, een zwarte snavel en een grijzige rug.

Leefgebied

Vooral droge kustgebieden: struweel, ruigte langs waterlopen, lomas en heggen tussen akkers; plaatselijk ook Polylepis-bos boven de boomgrens. Van zeeniveau tot 4000 m; in het noorden meestal beneden ongeveer 2800 m, waar hij grenst aan de zwartkuifmeestiran. Zoekt insecten in struiken, meestal in paren.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Peru: op de westflank en in de kustvalleien van Áncash zuidwaarts tot Tacna; losse exemplaren bekend uit Cusco en Apurímac. Colombia, Ecuador en Bolivia: ontbreekt. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het uiterste noordwesten van Chili (Arica).

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in struweel, heggen en oeverbosjes in de kustvalleien en op de lage westflank, bijvoorbeeld langs de rivieren rond Lima.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. De stand wordt stabiel geacht. Het leefgebied staat sterk onder invloed van landgebruik, maar de soort komt ook voor in heggen en in oeverbosjes binnen Lima.

Wetenschappelijke naam

Anairetes reguloides | (d'Orbigny, ACVMD & de Lafresnaye, 1837)

D'Orbigny, ACVMD & de Lafresnaye beschreef de soort in 1837 als C[ulicivora] reguloides; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Anairetes werd in 1850 ingevoerd door Reichenbach. De geslachtsnaam komt van Grieks anairetēs, 'vernietiger, doder'. De soortnaam komt van Regulus (goudhaantjes) en Grieks -oidēs, 'lijkend op', naar de kuif. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Tacna, Peru.