Alle soorten › Eendachtigen › Eenden, ganzen en zwanen › Grauwe gans

Grauwe gans | Anser anser

Greylag Goose | Ánsar común | Ganso-bravo

De grauwe gans is de wilde stamvorm van de meeste Europese tamme ganzen. In het gidsgebied komt hij niet van nature voor: de vogels die je hier ziet, zijn tamme ganzen op boerenerven, in parken en bij meren, en daarvan afstammende verwilderde vogels. Ze leven meestal in de buurt van mensen en worden vaak gevoerd.

Grauwe gans (Anser anser)
Foto: Andreas Trepte — CC BY-SA 2.5 · Wikimedia Commons

Geluid

Luid, schetterend gesnater, een herhaald ga-ga-gang, zoals van ganzen op een boerenerf; bij gevaar een sissend geluid.

Luister: RoepXC1187743

Opname: David Darrell-Lambert — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

75–90 cm, een grote, zware gans met een dikke, oranje tot roze snavel en vleeskleurige poten. Het kleed is grijsbruin, met lichte randen aan de veren van rug en vleugels, die een geschubd patroon geven; de onderstaartdekveren zijn wit. In vlucht valt de lichtgrijze voorvleugel op. Tamme vogels zijn vaak zwaarder, met een laaghangende buik, en kunnen gedeeltelijk of geheel wit zijn. De seksen zijn gelijk; het mannetje is iets groter.

Verwarrings­soorten

Tamme ganzen die afstammen van de zwaangans Anser cygnoides hebben een knobbel aan de snavelbasis en een donkere streep over de achterhals; kruisingen tussen beide komen veel voor. De andesgans Chloephaga melanoptera is wit met zwarte vleugels en een kleine, rode snavel en leeft hoog in de Andes bij meren en veen. De muskuseend Cairina moschata, die ook veel tam wordt gehouden, is kleiner, zwart of bont, met een rode, wrattige huid rond de snavel.

Leefgebied

Boerenerven, weilanden, stadsparken en meren en vijvers in dorpen en steden, vooral in de Andes. Graast op gras en kiemplanten en eet graanresten en wat mensen voeren. Broedt op de grond, bij tamme vogels vaak in schuurtjes of op eilandjes in parkvijvers.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Uitheems in het gidsgebied. Waarnemingen concentreren zich in de Andes van Colombia en Ecuador en in het zuiden van Bolivië, vooral rond steden en boerderijen. Of er zelfstandige, vrij levende stand is, is onduidelijk. Ontbreekt op de Galápagos. Van nature broedt de soort in Europa en Azië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Vaak te zien bij parkvijvers en meren in en rond steden in de Andes en op boerenerven. Let bij vrij rondlopende ganzen op kenmerken van de zwaangans en op kruisingen.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. In het gidsgebied een uitheemse soort; de vogels hier zijn tam of verwilderd en worden niet als wilde stand beschouwd.

Wetenschappelijke naam

Anser anser | (Linnaeus, 1758)

Linnaeus beschreef de soort in 1758 als Anas Anser; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Anser werd in 1760 ingevoerd door Brisson. De geslachtsnaam komt van Latijn anser, 'gans'. De soortnaam herhaalt Latijn anser, 'gans'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Zweden.