Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Groenkapbreedbektiran
Groenkapbreedbektiran | Tolmomyias sulphurescens
Yellow-olive Flatbill | Mosquero ojo blanco | Bico-chato-de-orelha-preta
De groenkapbreedbektiran is de meest verbreide breedbektiran van het gidsgebied, van droogbos aan de Pacifische kant tot de bosranden van de oostflank. Het is een kleine, olijfgroene tiran met een grijze kop en, bij de meeste vormen, een lichte iris. Hij bouwt een hangende buidel met een neerwaartse ingangsbuis, vaak vlak bij een wespennest.
Geluid
Een hoog, dun en sissend tsweeip, vaak twee- of driemaal herhaald, en een hoog, scherp tsip.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13–14 cm, met een brede, platte snavel waarvan de ondersnavel licht is. De kruin en nek zijn grijs tot olijfgrijs, de rug olijfgroen. Teugel en oogring zijn lichtgrijs; de iris is bij de meeste vormen grijswit, bij sommige donkerder. De vleugels zijn donker, met twee smalle geelgroene vleugelstrepen en gele randen aan de slagpennen. Keel lichtgrijs, borst olijfgeel, buik lichtgeel. De seksen zijn gelijk. De soort varieert sterk van streek tot streek.
Verwarringssoorten
De spiegelbreedbektiran Tolmomyias assimilis heeft een donkere iris en een lichte vlek aan de basis van de handpennen, en leeft hoger in het kronendak van het laaglandbos. De grijskruinbreedbektiran Tolmomyias poliocephalus is kleiner, met een kortere snavel en een duidelijker grijze kruin. De geelbuikbreedbektiran Tolmomyias flaviventris is geler van onder en heeft geen grijze kruin. De oranjeoogbreedbektiran Tolmomyias traylori heeft een okerkleurig gezicht en een oranjeachtige iris.
Leefgebied
Bosranden, secundair bos, droogbos, galerijbos en halfopen terrein met bomen, van zeeniveau tot ruwweg 2000 m. Zoekt in de middelste en hogere etage met korte uitvallen insecten van de onderkant van bladeren; vaak in gemengde groepen. Het nest is een hangende buidel met een lange ingangsbuis aan de onderkant, vaak aan een dunne tak boven een open plek.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in het grootste deel van het land, aan beide kanten van de Andes en in de dalen. Ecuador: in het westen, vooral in droger bos, en aan de oostflank. Peru: in het noordwesten (Tumbes, Piura), in de dalen van de oostflank en aan de rand van het Amazonelaagland. Bolivia: in de Yungas, de droge valleien en het oosten van het laagland. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Mexico tot Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister in bosranden en droogbos naar de hoge, sissende roep en zoek dan in het gebladerte naar een kleine, groene tiran met een brede snavel en lichte ogen. De hangende nesten vind je soms eerder dan de vogel zelf.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. De soort verdraagt verstoord en secundair bos. De groep omvat waarschijnlijk meer dan één soort; de indeling kan veranderen.
Wetenschappelijke naam
Tolmomyias sulphurescens | (Spix, 1825)
Spix beschreef de soort in 1825 als Platyrhynchus sulphurescens; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Tolmomyias werd in 1927 ingevoerd door Hellmayr. De geslachtsnaam combineert Grieks tolma, 'moed, durf', met Nieuwlatijn myias, 'vliegenvanger'. De soortnaam is Nieuwlatijn sulphurescens, 'zwavelgeel wordend, zwavelachtig', van sulphur, 'zwavel', naar de gele onderdelen. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Rio de Janeiro, Brazilië.