Alle soorten › Zangvogels › Tapaculo's › Grootpoottapaculo

Grootpoottapaculo | Scytalopus macropus

Large-footed Tapaculo | Churrín patudo | Tapaculo-de-pé-grande

De grootpoottapaculo is de grootste Scytalopus, een egaal donkergrijze vogel met zware poten, die bemoste beekjes in het hooggelegen bos van de Peruaanse Andes bewoont. Hij is weinig onderzocht en alleen bekend van de oostflank tussen Amazonas en Junín. Zijn naaste verwant is de veel kleinere utcubambatapaculo.

Grootpoottapaculo (Scytalopus macropus)
Foto: Thibaud Aronson — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een eentonige reeks gelijke tonen in een vrij langzaam tempo, die meestal eindigt met een afwijkende, vaak hogere toon.

Luister: ZangXC54561

Opname: Daniel Lane — CC BY-NC-SA 3.0 · xeno-canto

Herkenning

14 cm, zwaar gebouwd, met een vrij lange staart, krachtige poten en grote voeten. Volwassen vogels zijn egaal donker leigrijs, zonder bandering op de flanken. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels zijn iets lichter grijs, met donkerbruine veerranden op de bovendelen en lichtbruine tot vuilwitte veerpunten op de onderdelen.

Verwarrings­soorten

Alle andere tapaculo's in zijn verspreidingsgebied zijn duidelijk kleiner. Tschudi's tapaculo Scytalopus acutirostris en de utcubambatapaculo Scytalopus intermedius zijn even donkergrijs, maar veel kleiner; de utcubambatapaculo heeft een vergelijkbare, maar snellere zang. De roodbuiktapaculo Scytalopus femoralis leeft lager en heeft kaneelkleurige, zwart gebandeerde flanken.

Leefgebied

Bemoste ondergroei langs beken en stroompjes in nevelwoud en elfenwoud, tussen ongeveer 2400 en 3500 m. Foerageert op de grond en tussen bemoste stenen en wortels aan de waterkant naar ongewervelden. Over de broedbiologie is vrijwel niets bekend.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Alleen in Peru, op de oostflank van de Andes, van het zuiden van Amazonas zuidwaarts tot in Junín. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Volg beekjes door bemost nevelwoud op de oostflank en luister naar de langzame reeks tonen boven het geruis van het water uit. De vogel loopt over stenen en wortels vlak langs het water.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is beperkt, de soort is slecht bekend en komt in slechts één beschermd gebied voor.

Wetenschappelijke naam

Scytalopus macropus | Berlepsch & Sztolcman, 1896

Berlepsch & Sztolcman beschreef de soort in 1896 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Scytalopus werd in 1837 ingevoerd door Gould. De geslachtsnaam combineert Grieks skutalē of skutalon, 'stok', met pous, 'voet'. De soortnaam komt van Grieks makros, 'groot, lang', en pous, 'voet': met grote poten. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Maraynioc, Junín, Peru.