Alle soorten › Steltloperachtigen › Plevieren › Halsbandplevier
Halsbandplevier | Anarhynchus collaris
Collared Plover | Chorlo de collar | Batuíra-de-coleira
De halsbandplevier is de kleinste plevier van het gidsgebied, een slanke, langpotige vogel van zandbanken in rivieren en van stranden. Anders dan de meeste plevieren van de kust is hij een echte bewoner van het binnenland en broedt hij op de zandbanken van grote laaglandrivieren. Hij heeft geen witte nekband, een kenmerk dat hem onderscheidt van de andere kleine plevieren met een borstband.
Geluid
Een kort, scherp tsiek of kriet, vaak in de vlucht; verder een droog, tjirpend tsjip-tsjip bij onrust.
Voor deze soort is nog geen opname met een geschikte Creative Commons-licentie beschikbaar.
Herkenning
14–15 cm, met een dunne zwarte snavel en vrij lange, roze tot geelachtige poten. De bovendelen zijn grijsbruin, de onderdelen wit. Het voorhoofd is wit, met daarboven een zwarte band op de voorkruin; achterkruin en nekzijden zijn kastanjebruin getint. Een smalle, volledige zwarte borstband loopt over de borst; een witte nekband ontbreekt. Het vrouwtje is doffer, met minder zwart en roest. Jonge vogels missen het zwart en het roest en hebben een grijsbruine, vaak onderbroken borstband.
Verwarringssoorten
De Amerikaanse bontbekplevier Charadrius semipalmatus is groter, met een witte nekband, een korte snavel met oranje basis en oranje poten. De sneeuwplevier Anarhynchus nivosus is bleker, met alleen donkere vlekken aan de borstzijden en donkere poten, en leeft aan de kust. De dikbekplevier Anarhynchus wilsonia is groter, met een veel dikkere snavel en een witte nekband. De dwergplevier Charadrius melodus is een zeer zeldzame dwaalgast met oranje poten en een veel bleker zandkleurige rug.
Leefgebied
Zandbanken en grindbanken in rivieren, oevers van meren en lagunes, zandstranden, open zandvlakten en kale velden bij water, van zeeniveau tot ongeveer 1000 m, plaatselijk hoger in droge dalen. Loopt in korte sprintjes en pikt insecten, kleine kreeftachtigen en andere ongewervelden van het zand. Het nest is een ondiep kuiltje op een kale zandbank of strand, vaak bij wat drijfhout of schelpen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia wijdverspreid in het laagland, langs beide kusten, in de Magdalenavallei, de llanos en langs de rivieren van het Amazonegebied. In Ecuador langs de kust en op de zandbanken van de Amazonerivieren. In Peru langs de kust en langs de grote rivieren van het Amazonegebied. In Bolivia langs de rivieren in het laagland van het noorden en oosten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Mexico via Midden-Amerika tot in Brazilië, het noorden van Argentinië en Chili.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek op zandbanken in grote rivieren in de droge tijd, als het water laag staat, of op brede zandstranden langs de kust. De vogels zitten vaak stil en worden pas zichtbaar als ze een stukje rennen.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort is wijdverspreid; verstoring van zandbanken en stranden en veranderingen in de waterstand van rivieren door dammen kunnen het broedsucces plaatselijk verminderen.
Wetenschappelijke naam
Anarhynchus collaris | (Vieillot, 1818)
Vieillot beschreef de soort in 1818 als Charadrius collaris; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Anarhynchus werd in 1832 ingevoerd door Quoy & Gaimard. De geslachtsnaam komt van Grieks ana-, 'terug, omhoog', en rhunkhos, 'snavel', naar de opzij gebogen snavel van de typesoort, de scheefbekplevier. De soortnaam komt van Latijn collaris, 'van de hals', naar de borstband. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Paraguay.