Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Hennakapbladspeurder

Hennakapbladspeurder | Clibanornis erythrocephalus

Henna-hooded Foliage-Gleaner | Rascahojas capuchirrufo | Barranqueiro-de-capuz-ruivo

De hennakapbladspeurder is een forse bladspeurder van de droge en halfvochtige bossen van zuidwestelijk Ecuador en noordwestelijk Peru, met een roestoranje kop en hals. De soort leeft in de onderlaag en op de grond, waar hij bladafval omwoelt. Zijn aanhoudende, ratelende zang draagt ver door het bos.

Hennakapbladspeurder (Clibanornis erythrocephalus)
Foto: thibaudaronson — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een ver dragende, aanhoudende, staccato ratelende zang, vaak in duet. De roep is een korte, scherpe, hoge toon.

Luister: ZangXC364181

Opname: Lelis Navarrete — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

21–22 cm, met een vrij lange, rechte, lichte snavel. Kop en hals zijn helder roestoranje, als henna, en vormen een kap. De rug is bruinig olijf, vleugels en staart zijn roodbruin. De onderdelen zijn licht bruingrijs. De seksen zijn gelijk. De vogels in Piura en Lambayeque zijn bleker roodbruin, met een grijzere rug en okerkleurige borst en buik.

Verwarrings­soorten

De rosse bladspeurder Clibanornis rubiginosus is overal donker roodbruin, zonder afstekende kap, en leeft in vochtiger bos. De roodnekbladspeurder Syndactyla ruficollis deelt hetzelfde gebied, maar heeft alleen een roodbruine hals en wenkbrauwstreep, een lichte, gestreepte borst en een opgewipte snavel.

Leefgebied

Loofverliezend en halfvochtig bos op de lagere westflank van de Andes, vooral waar veel kaasjeskruidachtigen groeien, ook in beboste ravijnen en oudere secundaire bossen, van 400 tot ongeveer 1800 m. Foerageert op en vlak boven de grond en woelt met de snavel bladafval om op zoek naar insecten. Broedt van januari tot mei; beide ouders graven een tunnel in een beschaduwde aarden wal met aan het eind een kamer, bekleed met worteltjes en vezels.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Ecuador: het zuidwesten, van Manabí en Guayas tot Azuay, El Oro en Loja. Peru: het noordwesten, in Tumbes, Piura en Lambayeque. Ontbreekt in Colombia, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in droge en halfvochtige bossen van de lagere westflank, vooral in het regenseizoen van januari tot mei, als de vogels het meest zingen. Luister naar het ratelende duet uit de onderlaag en wacht op beweging in het bladafval.

Staat van instandhouding

Gevoelig. De stand wordt geschat op 2500 tot 10.000 volwassen vogels en neemt af door kap, illegale vestiging en begrazing van de onderlaag door vee, ook in beschermde gebieden.

Wetenschappelijke naam

Clibanornis erythrocephalus | (Chapman, 1919) (GBIF: Hylocryptus erythrocephalus)

Chapman beschreef de soort in 1919 als Hylocryptus erythrocephalus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Clibanornis werd in 1873 ingevoerd door Sclater & Salvin. De geslachtsnaam komt van Grieks klibanos, 'oven', en ornis, 'vogel', naar de verwantschap met de ovenvogels (Furnarius). De soortnaam komt van Grieks eruthros, 'rood', en kephalē, 'kop', naar de roodbruine kop. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Alamor, Loja, Ecuador.