Alle soorten › Scharrelaarachtigen › Motmots › Hooglandmotmot

Hooglandmotmot | Momotus aequatorialis

Andean Motmot | Momoto andino | Udu-andino

De hooglandmotmot is de grootste Momotus-motmot en de enige motmot die hoog in de Andes leeft, in het bergbos van Colombia tot Bolivia. Hij zit roerloos rechtop op een tak en zwaait zijn lange staart met vlaggetjes als een slinger heen en weer. Hij leeft hoger dan de andere motmots en vervangt de amazonemotmot op de berghellingen.

Hooglandmotmot (Momotus aequatorialis)
Foto: Félix Uribe from Rionegro, Antioquia, Colombia — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een lage, holle, dubbele roep, als hoe-doe, ook een rollende, trillende roep, vooral in de schemering voor zonsopgang.

Luister: ZangXC1164052

Opname: Zsombor Károlyi — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

43–48 cm, inclusief de lange staart met vlaggetjes met zwarte toppen. De kruin is zwart, omringd door een brede turquoise tot blauwe band. Een breed zwart oogmasker is van onderen blauwgroen afgezet. De bovendelen zijn groen, de onderdelen groen tot olijfgroen, met een of twee zwarte vlekjes op de borst. De iris is rood. De seksen zijn gelijk; jonge vogels zijn doffer, met een kleinere kruintekening.

Verwarrings­soorten

De amazonemotmot Momotus momota is kleiner, roestachtiger van onderen, met een smallere blauwe kruinband, en leeft in het laagland. De caribische motmot Momotus subrufescens is kleiner en kaneelkleuriger van onderen en leeft in de laaglanden ten westen van de Andes. De rosse motmot Baryphthengus martii heeft een geheel roestbruine kop en borst en leeft lager.

Leefgebied

Vochtig bergbos, nevelwoud, bosranden, oud secundair bos en koffieplantages met schaduwbomen, ongeveer tussen 1000 en 2800 m. Zit lang stil op middelhoogte en vliegt uit naar grote insecten, kleine hagedissen en andere kleine dieren, en eet ook vruchten. Broedt in een lange gang in een aarden wal, vaak in een wegberm.

Verspreiding en trek

In Colombia op de hellingen van alle drie de cordilleras en in de bergen van het noorden. In Ecuador vooral op de oostflank van de Andes. In Peru op de oostflank van de Andes van noord tot zuid. In Bolivia in de Yungas. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied alleen in een klein gebied aan de grens van Venezuela en Colombia.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In koffieplantages met schaduwbomen en langs bergwegen door bosranden op de middelste hoogten, zoals in de koffiestreek van Colombia en langs de wegen over de oostflank van Ecuador en Peru. In de vroege ochtend verraden de holle roepen de vogels.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort verdraagt half-open landschap met bomen, zoals koffieplantages met schaduwbomen.

Wetenschappelijke naam

Momotus aequatorialis | Gould, 1858

Gould beschreef de soort in 1858 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Momotus werd in 1760 ingevoerd door Brisson. De geslachtsnaam is een verlatijnsing van momot of motmot, een Mexicaanse (Nahuatl) naam voor deze vogels. De soortnaam aequatorialis betekent 'van de evenaar' en verwijst naar Ecuador, niet noodzakelijk de typelocatie. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Archidona, Ecuador.