Alle soorten › Stormvogelachtigen › Noordelijke stormvogeltjes › Humboldtstormvogeltje
Humboldtstormvogeltje | Hydrobates markhami
Markham's Storm Petrel | Paíño de Markham | Painho-de-markham
Het humboldtstormvogeltje is een groot, donkerbruin stormvogeltje van de Humboldtstroom. Het broedt niet op eilanden maar in de kustwoestijn van Peru en Chili, in holten in zoutkorsten tot ver landinwaarts. De eerste nesten werden pas in de jaren 1990 gevonden, op het schiereiland Paracas in Peru; de grootste kolonies, in de Atacamawoestijn van Noord-Chili, zijn nog later ontdekt.
Geluid
Op zee stil. De roepen in de kolonies, die alleen 's nachts bezocht worden, zijn weinig beschreven.
Opname: Cristian Pinto Fernandez — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
21–23 cm, een groot, geheel donker stormvogeltje met lange vleugels en een lange, diep gevorkte staart. Het verenkleed is donker roetbruin, iets bruiner en minder zwart dan bij het zwart stormvogeltje. Over de bovenvleugel loopt een brede, bleke band die tot dicht bij de voorrand van de vleugel reikt. De vlucht is rustig, met ondiepe vleugelslagen en lange glijvluchten op licht gebogen vleugels. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
Het zwart stormvogeltje Hydrobates melania is zwarter, met een minder opvallende vleugelband die niet tot de voorrand reikt, en vliegt met diepere, tragere vleugelslagen. Het dwergstormvogeltje Hydrobates microsoma is veel kleiner, met een korte, wigvormige staart. Vaal stormvogeltjes Hydrobates leucorhous met een donkere stuit zijn kleiner, met een kortere staart en een slingerende, grillige vlucht.
Leefgebied
Op zee boven de koude Humboldtstroom, zowel boven het continentaal plat als verder uit de kust. Pikt al vliegend kleine vissen, inktvisjes en kreeftachtigen van het wateroppervlak. Broedt in natuurlijke holten en spleten in de harde zoutkorst van droge vlakten in de kustwoestijn, waar de vogels alleen 's nachts aankomen en vertrekken.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Peru het hele jaar op zee langs de hele kust; broedt op het schiereiland Paracas en mogelijk op andere plekken in de woestijn van Zuid-Peru. Voor Ecuador schaars, vooral ver op zee; voor Colombia zeer zeldzaam. Komt niet voor in Bolivia. Buiten het gidsgebied broedt de soort in de Atacamawoestijn van Noord-Chili, waar de grootste kolonies liggen.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Op pelagische tochten vanuit Callao, Pucusana of Paracas is de soort vaak te zien, gemengd met zwarte stormvogeltjes. Vergelijk de vleugelband en de vleugelslag van beide soorten naast elkaar.
Staat van instandhouding
Gevoelig (NT). Kunstlicht van steden, wegen en mijnen desoriënteert jonge vogels die bij het uitvliegen naar zee gaan; ze komen dan aan land neer en sterven. Ook zoutwinning, mijnbouw en de aanleg van wegen en zonneparken in de woestijn bedreigen de kolonies.
Wetenschappelijke naam
Hydrobates markhami | (Salvin, 1883) (GBIF: Oceanodroma markhami)
Salvin beschreef de soort in 1883 als Cymochorea markhami; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Hydrobates werd in 1822 ingevoerd door Boie. De geslachtsnaam komt van Grieks hudro-, 'water-', en batēs, 'loper', naar het 'lopen' over het wateroppervlak tijdens het foerageren. De soortnaam eert Albert Hastings Markham (1841–1918), Brits marineofficier en ontdekkingsreiziger die het typexemplaar voor de kust van Peru verzamelde. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Voor de kust van Peru (19°40′ Z, 75° W).