Alle soorten › Zangvogels › Muggenvangers › Iquitosmuggenvanger

Iquitosmuggenvanger | Polioptila clementsi

Iquitos Gnatcatcher | Perlita de Iquitos | Balança-rabo-de-iquitos

De iquitosmuggenvanger is pas in 2005 beschreven en is alleen bekend uit een klein gebied met bos op witte zandgrond ten westen van Iquitos in Peru. Hij leeft hoog in het bladerdak van dit voedselarme bos. Met een geschatte stand van enkele honderden vogels behoort hij tot de vogels met de kleinste bekende verspreiding in het Amazonegebied.

Van deze soort bestaat geen foto van een levende wilde vogel met een geschikte Creative Commons-licentie. Heb je er een die aan de regels voldoet? Stuur hem in.

Geluid

De zang is een duidelijk tweedelige reeks hoge, ijle tonen. Daarnaast heeft hij verschillende roepen, waaronder zachte, nasale geluiden zoals bij andere muggenvangers.

Luister: ZangXC382057

Opname: Juan Díaz-Alván — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

11 cm, met een dunne, rechte snavel en een lange staart. Het mannetje is donkergrijs op kop en bovendelen, met een smalle, onderbroken witte oogring. Keel en borst zijn middengrijs, de buik is wit. De middelste staartpennen zijn zwart, naar buiten toe komt steeds meer wit, zodat de buitenste staartpennen grotendeels wit zijn. Het kleed van het vrouwtje en de verschillen tussen volwassen en jonge vogels zijn nog onvoldoende beschreven.

Verwarrings­soorten

De amazonemuggenvanger Polioptila plumbea komt in de omgeving van Iquitos voor in bosranden, rivierbos en halfopen land; het mannetje heeft een zwarte kruin en een wit gezicht en witte onderdelen zonder grijze borst. De verwante guyanamuggenvanger Polioptila guianensis lijkt sterk op de iquitosmuggenvanger, maar komt in Peru niet voor.

Leefgebied

Het bladerdak van hoog bos op witte zandgrond (varillal) in het laagland, rond 150 m. Zoekt in het buitenste gebladerte naar kleine insecten, meestal in paren en vaak met gemengde groepen in het bladerdak. Over het nest is weinig bekend.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Alleen bekend uit het noordoosten van Peru, in en rond het reservaat Allpahuayo-Mishana ten westen van Iquitos (Loreto), in een gebied van enkele duizenden hectaren. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied niet bekend.

  • Wintergast (ca. okt–mrt)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in het reservaat Allpahuayo-Mishana langs paden door het hoge bos op witte zand het bladerdak af en let op gemengde groepen. De zang is vaak het eerste teken; uitkijkpunten en open plekken helpen om in de kronen te kijken.

Staat van instandhouding

Niet geëvalueerd in deze afbakening; de vogel wordt elders als ondersoort van de guyanamuggenvanger beschouwd. De stand wordt op minder dan 250 volwassen vogels geschat en het leefgebied neemt nog af door houtkap en ontginning van het bos op witte zand; volgens die gegevens voldoet de soort aan de criteria voor ernstig bedreigd.

Wetenschappelijke naam

Polioptila clementsi | Whitney & Álvarez A, 2005

Whitney & Álvarez A beschreef de soort in 2005 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Polioptila werd in 1855 ingevoerd door Sclater. De geslachtsnaam komt van Grieks polios, 'grijs', en ptilon, 'veer'. De soortnaam eert James F. Clements (1927–2005), Amerikaans ornitholoog en auteur van de wereldchecklist van vogels die zijn naam draagt. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Reserva Nacional Allpahuayo-Mishana, Loreto, Peru.