Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Kapelenia
Kapelenia | Elaenia cristata
Plain-crested Elaenia | Fiofío crestado | Guaracava-de-topete-uniforme
De kapelenia is een elenia van open savanne met verspreide struiken en lage bomen. Hij heeft een opstaande, ruige kuif die, anders dan bij veel andere elenia's, geen witte kruinvlek toont. In het gidsgebied is hij beperkt tot savannes in het oosten van Colombia, het zuidoosten van Peru en het noorden en oosten van Bolivia.
Geluid
Een snelle, hese, kwetterende reeks, ongeveer tsjebe-tsjebe-tsjeew, en een raspende enkele roep.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
14,5 cm, met een korte snavel met een lichte basis van de ondersnavel. De kruinveren zijn lang en meestal opgezet tot een ruige kuif, egaal grijsbruin zonder witte vlek. Er is een smalle, witachtige oogring. De bovendelen zijn grijsolijf. De vleugels zijn donker, met twee duidelijke witachtige vleugelstrepen. Keel en borst zijn grijsachtig, de buik lichtgeel. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De geelbuikelenia Elaenia flavogaster heeft een kuif die in het midden wordt gescheiden door een witte kruinvlek, en leeft meer in cultuurland en tuinen. De kleine elenia Elaenia chiriquensis is kleiner, met een rondere kop en een witte kruinvlek. De grote elenia Elaenia spectabilis is groter, met een witte kruinvlek en een grijzere borst. De suiriritiran Suiriri suiriri heeft geen kuif en een grijzere kop.
Leefgebied
Open savanne en cerrado met verspreide struiken en lage bomen, ook op witte zandgronden, in het laagland tot ruwweg 1000 m. Eet insecten en veel bessen. Het nest is een kommetje in een struik of laag boompje.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in de savannes van het oosten, vooral in Guainía, Vichada en Vaupés, plaatselijk in Meta en Casanare. Peru: alleen in het zuidoosten, in de savannes van Madre de Dios (Pampas del Heath) en plaatselijk in Cusco. Bolivia: in de savannes van Beni, Pando en het noorden van La Paz, en in de cerrado van Santa Cruz. Ontbreekt in Ecuador en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's en de savannes en cerrado van Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in open savanne met verspreide struiken, bijvoorbeeld in de savannes van Beni in Bolivia of de Pampas del Heath in Peru, in de toppen van struiken en lage bomen, en let op de ruige kuif zonder witte vlek.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. Savannes worden plaatselijk omgezet in weiland en akkers, maar de soort is wijd verspreid.
Wetenschappelijke naam
Elaenia cristata | Pelzeln, 1868
Pelzeln beschreef de soort in 1868 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Elaenia werd in 1836 ingevoerd door Sundevall. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks elaineos, 'van olijfolie' of 'olieachtig'. Latijn cristatus, 'gekuifd', naar de kuif. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Goiás (stad), Brazilië.