Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Kastanjebuikboomgors

Kastanjebuikboomgors | Poospiza whitii

Black-and-chestnut Warbling Finch | Sietevestidos serrano | Quem-te-vestiu-serrano

De kastanjebuikboomgors is een donkere boomgors met kastanjebruine onderdelen van struweel en bosranden op de hellingen van de Andes in Bolivia en het noordwesten van Argentinië. Hij werd lang tot de zwart-rosse boomgors van het laagland van Brazilië en Paraguay gerekend en wordt nu als aparte soort behandeld. Het contrast tussen de zwarte kop met witte strepen en de kastanjebruine borst is kenmerkend.

Kastanjebuikboomgors (Poospiza whitii)
Foto: eckerd — CC BY-NC 4.0 · iNaturalist

Geluid

De zang is een korte, herhaalde reeks heldere, wat schelle tonen, vaak vanaf een struik. De roep is een kort tsjip.

Luister: ZangXC16000

Opname: Niels Krabbe — CC BY-NC-SA 3.0 · xeno-canto

Herkenning

14–15 cm, met een vrij lange, spitse snavel en een lange, afgeronde staart met witte hoeken. Het mannetje heeft een zwarte kop met een witte wenkbrauwstreep die naar achteren donker kastanjebruin wordt, en een witte baardstreep. Bovendelen donker leigrijs. Borst en flanken kastanjebruin, buik witachtig. Het vrouwtje is doffer en bruiner. Jonge vogels zijn bruiner, met vage strepen op de onderdelen.

Verwarrings­soorten

De zwart-rosse boomgors Poospiza nigrorufa is vrijwel gelijk, maar leeft in het laagland van Brazilië, Paraguay en Argentinië, buiten het gidsgebied. De Boliviaanse boomgors Poospiza boliviana heeft een grijze kop, een witte keel en grijsbruine bovendelen. De roodborstboomgors Poospiza rubecula leeft alleen in Peru en heeft een roodbruin voorhoofd en een grijze rug. De roodflankboomgors Poospizopsis hypocondria is grijs boven, met een witte keel en een grijze borst.

Leefgebied

Struweel, bosranden en open bos op droge tot halfvochtige hellingen, ook ruigte langs beken en struikrijke akkerranden, ruwweg tussen 1000 en 3500 m. Foerageert laag in struiken en op de grond, op insecten en zaden. Over het nest is in het gidsgebied weinig bekend.

Verspreiding en trek

In Bolivia op de oostflank en in de dalen van de Andes, van La Paz via Cochabamba en Santa Cruz tot Chuquisaca en Tarija, met losse meldingen in Potosí. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het noordwesten van Argentinië, waar de soort algemener is.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in struweel en aan bosranden in de dalen van Santa Cruz en Cochabamba en in het zuiden van Tarija; de vogels houden zich laag in de struiken op.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is vrij groot en de soort verdraagt enige verstoring; ze komt ook voor in secundair struweel en langs akkers.

Wetenschappelijke naam

Poospiza whitii | Sclater, 1883

Sclater beschreef de soort in 1883 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Poospiza werd in 1847 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam combineert Oudgrieks poa, 'gras', en spiza, 'vink'. De soortnaam eert Ernest William White, die verscheidene exemplaren verzamelde in Argentinië. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cosquín, Córdoba, Argentinië.