Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Kastanjekuifmiervogel
Kastanjekuifmiervogel | Rhegmatorhina cristata
Chestnut-crested Antbird | Hormiguero cresticastaño | Mãe-de-taoca-castanha
De kastanjekuifmiervogel is een mierenvolger met een klein verspreidingsgebied in het noordwesten van Amazonië, tussen de Japurá en de Rio Negro. In het gidsgebied komt hij alleen in het uiterste zuidoosten van Colombia voor. Hij is gebonden aan bos op zandige bodem en foerageert bijna uitsluitend bij zwermen trekmieren.
Geluid
De zang is een langzame, iets versnellende reeks van acht tot tien fluitende tonen. Roepen zijn een raspend, trillend tsjirr en een kort tsjip.
Opname: GABRIEL LEITE — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
15 cm, met een korte staart en een zijdelings afgeplatte snavel. Kruin, kuif en nek zijn roodbruin tot kastanjekleurig; voorhoofd, teugel, gezicht en keel zijn zwart. Rond het oog een ring van kale, lichte huid. Bovenzijde, vleugels en staart zijn donker olijfbruin, met roodbruine randen aan de vleugelveren. De borst is roodbruin en gaat over in een donker olijfbruine buik. Het vrouwtje lijkt op het mannetje, maar heeft korte zwarte bandjes op rug en kleine vleugeldekveren.
Verwarringssoorten
De haarkuifmiervogel Rhegmatorhina melanosticta heeft een grijze kuif in plaats van een roodbruine en een donker olijfbruine borst. De witwangmiervogel Gymnopithys leucaspis heeft een witte keel en onderzijde en geen kuif. De roodvleugelmiertimalia Phlegopsis erythroptera is groter en grotendeels zwart, met roodbruine vleugelbanden.
Leefgebied
Onderlaag van vochtig laaglandbos op terra firme, vooral op zandige bodem, onder ongeveer 350 m. Volgt zwermen trekmieren en vangt opgejaagde insecten en andere geleedpotigen. Meestal in paren of familiegroepjes. Over de broedbiologie is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: zeer lokaal in het uiterste zuidoosten, in het oosten van Caquetá en het aangrenzende grensgebied met Brazilië. Ecuador: ontbreekt. Peru: ontbreekt. Bolivia: ontbreekt. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het noordwesten van Amazonisch Brazilië, tussen de Vaupés, de Rio Negro en de Japurá.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Het voorkomen in het gidsgebied is beperkt tot afgelegen bos in het zuidoosten van Colombia. Volg daar zwermen trekmieren in terra-firmebos op zandgrond; de soort zit laag tussen de andere mierenvolgers.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is klein, maar ligt grotendeels in weinig verstoord bos; ontbossing is de voornaamste mogelijke bedreiging.
Wetenschappelijke naam
Rhegmatorhina cristata | (Pelzeln, 1868)
Pelzeln beschreef de soort in 1868 als Pithys cristata; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Rhegmatorhina werd in 1888 ingevoerd door Ridgway. De geslachtsnaam komt van Grieks rhēgma, 'spleet', en rhis, 'neus', dus met spleetvormige neusgaten. De soortnaam komt van Latijn cristatus, 'gekuifd'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Rio Uaupés, Amazonas, Brazilië.