Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Kastanjevleugelwipstaart

Kastanjevleugelwipstaart | Cinclodes albidiventris

Chestnut-winged Cinclodes | Churrete alicastaño | Pedreiro-de-asa-castanha

De kastanjevleugelwipstaart is de wipstaart van de páramo van de noordelijke Andes. Hij loopt over korte grasmatten, langs beken en over open plekken en wipt daarbij met de staart. Hij werd vroeger tot de bandvleugelwipstaart gerekend, maar verschilt onder meer in de kleur van de vleugelband.

Kastanjevleugelwipstaart (Cinclodes albidiventris)
Foto: amalavida.tv from Ecuador — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een snelle, oplopende triller, vaak met geheven vleugels gezongen. De roep is een kort, scherp tsjiek.

Luister: ZangXC1150992

Opname: Scott Olmstead — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

17–18 cm, met een korte, rechte, donkere snavel. De bovendelen zijn donkerbruin, met een lichte wenkbrauwstreep. De keel is wittig met donkere vlekjes, borst en buik zijn grijsbruin. In de vlucht valt een roodbruine tot kastanjebruine vleugelband op, die ook als vlek op de gesloten vleugel zichtbaar is. De buitenste staartpennen hebben lichte punten. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De grootsnavelwipstaart Cinclodes excelsior is groter, met een langere, dikkere en iets gebogen snavel. De bandvleugelwipstaart Cinclodes fuscus, die in het noorden van Peru aansluit, heeft een lichte, roomkleurige vleugelband. Grondtirannen (Muscisaxicola) hebben een korte, dunne snavel en een zwarte staart.

Leefgebied

Páramo, jalca, natte graslanden en veen, oevers van beken en meren, ook weiland en open plekken bij boerderijen, ruwweg tussen 3000 en 4300 m. Zoekt op de grond naar insecten en andere ongewervelden. Het nest ligt in een hol in een wal of in een spleet.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: in de páramo van de Centrale en de Oostelijke Andes en in Nariño. Ecuador: in de páramo over de hele lengte van het land. Peru: in het uiterste noorden, in Piura en Cajamarca. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de Andes van Venezuela.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Op de páramo langs de wegen over de passen, bijvoorbeeld in de nationale parken van Ecuador. De vogel zit vaak op stenen en wegranden en loopt langs beken.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is algemeen in de páramo en komt ook in beweid land voor; plaatselijk gaat leefgebied verloren door ontginning.

Wetenschappelijke naam

Cinclodes albidiventris | Sclater, 1860

Sclater beschreef de soort in 1860 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Cinclodes werd in 1840 ingevoerd door Gray. De geslachtsnaam combineert Oudgrieks kinklos, een niet te identificeren vogel van de waterkant, met -oidēs, 'lijkend op'. De soortnaam komt van Latijn albidus, 'witachtig', en venter, 'buik'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Chimborazo, Ecuador.