Alle soorten › Gierzwaluwachtigen › Kolibries › Keizerinbriljantkolibrie

Keizerinbriljantkolibrie | Heliodoxa imperatrix

Empress Brilliant | Brillante emperatriz | Brilhante-imperatriz

De keizerinbriljantkolibrie is de grootste briljantkolibrie van de Chocó-hellingen in het westen van Colombia en het noordwesten van Ecuador. Het mannetje valt op door de lange, diep gevorkte staart en de glinsterend goudgroene buik. De soort leeft in zeer nat bergbos en foerageert van de middelste lagen tot in het bladerdak.

Keizerinbriljantkolibrie (Heliodoxa imperatrix)
Foto: Charles J. Sharp — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een herhaald, enkel tsit, ook gegeven tijdens het zweven bij bloemen.

Luister: ZangXC364164

Opname: Lelis Navarrete — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

12–17 cm; het mannetje is door de lange staart duidelijk groter dan het vrouwtje. Rechte zwarte snavel en een kleine witte vlek achter het oog. Het mannetje is glinsterend donkergroen op voorhoofd, gezicht en borst, met een kleine, bleek violette vlek op de keel en een glinsterend goudgroene buik; de lange, diep gevorkte staart is zwart met een bronzen glans. Het vrouwtje is bronsgroen van boven, met een grijsachtige keel en borst met bronsgroene vlekken, een goudgroene buik en een kortere, doffere staart.

Verwarrings­soorten

De groenkruinbriljantkolibrie Heliodoxa jacula is kleiner, met een kortere blauwzwarte staart en een witte aars; het vrouwtje heeft witte onderdelen met groene vlekken, een witte baardstreep en witte staartpunten. De witstaarthoornkolibrie Boissonneaua jardini is donker fluweelpaars en groen, met een grotendeels witte staart. De violetstaartnimf Aglaiocercus coelestis heeft eveneens een lange staart, maar die is violet en het lichaam is kleiner, met een korte snavel.

Leefgebied

Het binnenste en de randen van zeer nat voetheuvelbos, lager bergbos en nevelwoud, ook oud secundair bos, ruwweg tussen 400 en 2000 m. Beide seksen foerageren van de middelste lagen tot in het bladerdak, vrouwtjes ook in de onderlaag. Drinkt nectar uit bloemen van klimplanten als Marcgravia en zweeft onder hangende bloemen van heideachtigen; vangt ook kleine insecten.

Verspreiding en trek

In Colombia op de westflank van de Westelijke Andes, van Chocó zuidwaarts tot Nariño. In Ecuador op de westflank in het noordwesten, zuidwaarts tot Pichincha. Ontbreekt in Peru, in Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In nevelwoud op de westflank in het noordwesten van Ecuador, bij suikerwaterfonteintjes van lodges tussen ongeveer 1200 en 2000 m rond Mindo en de weg naar Nanegalito. Mannetjes zitten vaak op een vaste uitkijkpost in de middelste laag.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is klein en ontbossing op de westflank tast het leefgebied aan.

Wetenschappelijke naam

Heliodoxa imperatrix | (Gould, 1856)

Gould beschreef de soort in 1856 als Eugenia imperatrix; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Heliodoxa werd in 1850 ingevoerd door Gould. De geslachtsnaam combineert Grieks hēlios, 'zon', met doxa, 'glorie' of 'luister'. De soortnaam is Latijn imperatrix, 'keizerin'; Gould beschreef de soort als Eugenia imperatrix, naar keizerin Eugénie van Frankrijk (1826–1920). Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Omgeving van Quito, Ecuador.