Alle soorten › Gierzwaluwachtigen › Kolibries › Koperglanskolibrie
Koperglanskolibrie | Aglaeactis cupripennis
Shining Sunbeam | Rayo-de-sol brillante | Raio-de-sol-brilhante
De koperglanskolibrie is een stevige, overwegend kaneelbruine kolibrie van de struwelen en bosranden aan de boomgrens in de Andes van Colombia tot Peru. De naam slaat op de onderrug en stuit, die in het licht koperkleurig tot violet en goudgroen glanzen. Hij verdedigt bloeiende struiken fel tegen andere kolibries.
Geluid
Roept een droog, scherp tsit. Bij achtervolgingen een snel, hoog geratel of getjirp.
Opname: Carlos Delgado JUMABITA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
12 cm, met een korte, rechte, zwarte snavel van ongeveer 2 cm. Kop en onderdelen zijn kaneelrood tot roestbruin, de rug is donker olijfbruin. Onderrug en stuit glanzen afhankelijk van de lichtval koperkleurig, violet en goudgroen. De staart is roestbruin met een bronskleurig uiteinde. De seksen lijken op elkaar; bij het vrouwtje is de glans op de stuit vaak minder uitgebreid. Na het landen houdt hij de vleugels vaak even omhoog.
Verwarringssoorten
De witpluimglanskolibrie Aglaeactis castelnaudii in het centrum en zuiden van Peru is donkerder bruin, met een witte pluim op de borst. De regenboogincakolibrie Coeligena iris heeft ook veel roestbruin, maar een veel langere snavel en een glanzend groene kop. Matthews' hoornkolibrie Boissonneaua matthewsii heeft een roodbruine borst, maar groene bovendelen en een kortere staart met roestbruine buitenpennen.
Leefgebied
Struweel, bosjes en randen van elfenwoud rond de boomgrens, struikrijke páramo en jalca, Polylepis-bosjes en heggen bij akkers, meestal tussen ongeveer 2500 en 3800 m. Bezoekt bloemen van struiken en klampt zich daarbij vaak vast in plaats van te hangen in de lucht; vangt ook insecten. Verdedigt een bloeiende struik als territorium. Het nest is een kommetje van mos en plantenwol, op een tak of tegen een rotswand.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in de Centrale en Oostelijke Cordillera en in het zuiden van de Westelijke Cordillera. In Ecuador langs beide flanken en in het hooggebergte tussen de flanken. In Peru langs de Andes zuidwaarts tot ongeveer het centrum van het land. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied komt hij niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek bij bloeiende struiken aan de rand van het bos en in struikrijke páramo, zoals in het reservaat Yanacocha boven Quito of rond de pas van Papallacta in Ecuador. Een vogel zit vaak opvallend op een uitstekende tak bij zijn bloeiende struik.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort leeft ook in sterk door mensen veranderd struweel en langs heggen, maar verlies van struweel aan de bosgrens door begrazing en branden speelt plaatselijk een rol.
Wetenschappelijke naam
Aglaeactis cupripennis | (Bourcier, 1843)
Bourcier beschreef de soort in 1843 als Trochilus cupripennis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Aglaeactis werd in 1848 ingevoerd door Gould. De geslachtsnaam komt van Grieks aglaos, 'stralend, glanzend', en aktis, 'straal'. De soortnaam komt van Latijn cuprum, 'koper', en penna, 'veer', naar de koperkleurige glans. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Colombia.