Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Kortstaartschoffelsnavel

Kortstaartschoffelsnavel | Todirostrum viridanum

Maracaibo Tody-Flycatcher | Titirijí de Maracaibo | Ferreirinho-de-maracaibo

De kortstaartschoffelsnavel is een kleine tiran van droog kuststruweel in het noordwesten van Venezuela, rond de monding van het Meer van Maracaibo en op het schiereiland Paraguaná. In het gidsgebied is hij hooguit een uitzonderlijke dwaalgast in het uiterste noordoosten van Colombia. Met zijn korte staart wijkt hij af van de meeste verwanten.

Kortstaartschoffelsnavel (Todirostrum viridanum)
Foto: Leucemio177 — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een reeks van ongeveer zes scherpe, hoge siek-tonen.

Luister: ZangXC838680

Opname: Francisco contreras — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

9–10 cm, met een lange, platte snavel en een korte staart. Voorkruin zwart, achterkruin en nek grijs; teugel en oogstreek zwartachtig, met een grotendeels verborgen geelwitte vlek boven de snavel. De rug is licht olijfgroen. De vleugels zijn zwart met geelachtige randen en twee vleugelstrepen; de staart is zwart met witte randen en punten. De onderkant is lichtgeel, met okerkleurige flanken. Het oog is meestal donker, de ondersnavel roze. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De geelbuikschoffelsnavel Todirostrum cinereum heeft een duidelijk langere staart, een helderder gele onderkant en meestal een licht oog. De grijskeelschoffelsnavel Poecilotriccus sylvia heeft een grijze kop en een grijswitte onderkant zonder geel, en leeft in vochtiger struikgewas.

Leefgebied

Droog en halfdroog kuststruweel en laag bos met acacia's, cactussen en opuntia's, minder in loofverliezend bos en galerijbos, van zeeniveau tot ongeveer 200 m. Zoekt in paren in struiken en lage bomen naar insecten. Het nest is een hangende buidel aan een dunne tak.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In het gidsgebied hooguit een uitzonderlijke dwaalgast in het droge noordoosten van Colombia (La Guajira), aansluitend op het Venezolaanse broedgebied; gedocumenteerde waarnemingen zijn er nauwelijks. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied endemisch in het kustgebied van het noordwesten van Venezuela, van Zulia via Falcón tot Anzoátegui.

Hoe en wanneer kijken

Een waarneming in het gidsgebied vraagt om goede documentatie, met foto's en geluidsopnamen; let in droog struweel van La Guajira op een kleine schoffelsnavel met een korte staart en een lichtgele onderkant.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. Het kleine verspreidingsgebied in Venezuela verliest leefgebied door bebouwing, overbeweiding en houtkap, en de stand neemt vermoedelijk af.

Wetenschappelijke naam

Todirostrum viridanum | Hellmayr, 1927

Hellmayr beschreef de soort in 1927 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Todirostrum werd in 1831 ingevoerd door Lesson. De geslachtsnaam combineert het geslacht Todus (todies) met Latijn rostrum, 'snavel', naar de platte, todie-achtige snavel. De soortnaam is Nieuwlatijn viridanus, 'groenig', van viridis, 'groen', naar de groene bovendelen. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Río Aurare bij Altagracia, Zulia, Venezuela.