Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Leikleurige stekelstaart
Leikleurige stekelstaart | Synallaxis brachyura
Slaty Spinetail | Pijuí pizarroso | João-teneném-ardósia
De leikleurige stekelstaart is een donkere, leigrijze stekelstaart met een roodbruine kruin en vleugels, van ruige bosranden, struweel en verwilderde open plekken in het westen van Colombia en Ecuador. Hij verdraagt verstoring goed en profiteert zelfs van het versnipperen van bos. Zoals andere stekelstaarten bouwt hij geen lemen nest, maar een groot bouwsel van doornige takjes.
Geluid
De zang is een harde, winterkoningachtige triller of een reeks ratelende, kwetterende frasen. Roept een kort tsjk tijdens het foerageren en een tsjie-a.
Opname: José María Loaiza B. — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
15 cm, met een dunne snavel en een lange, getrapte, donkere staart met stekelige punten. Kruin en nek zijn roodbruin tot kastanjebruin, de vleugeldekveren eveneens roodbruin. Het gezicht is donkergrijs, met een vage grijze wenkbrauwstreep. De rug is donker roetbruin tot leigrijs. De keel is zwartachtig, de borst donker roetgrijs, de buik lichter grijs. De seksen zijn gelijk. Jongen hebben een grijze kruin en zijn doffer en olijfkleuriger.
Verwarringssoorten
Azara's stekelstaart Synallaxis azarae heeft een roodbruine staart, een lichtere grijsbruine onderzijde en leeft hoger in de Andes. De zwartkopstekelstaart Synallaxis tithys van het droogbos in het zuidwesten van Ecuador en Tumbes heeft een zwartachtig gezicht maar geen roodbruine kruin. Temmincks stekelstaart Synallaxis albescens heeft een veel lichtere, witachtige onderzijde en leeft in open grasland met struiken.
Leefgebied
Plaatsen met dichte ondergroei: ruig secundair struweel, struiken langs rivieren, verwilderde open plekken, bosranden, doornstruweel, moerasranden en tuinen, meestal onder 1400 m, in Colombia tot 2000 m. Zoekt in paren naar geleedpotigen, soms zaden, in het blad, op dunne takken, in lage begroeiing en in het strooisel. Het nest is een omvangrijke massa doornige takjes met een horizontale ingangsbuis, 0,5–5 m hoog in dichte struiken of met lianen begroeide bomen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: op de Pacifische helling en in het laagland van het noorden, van Antioquia oostwaarts tot de vallei van de Magdalena, en in de Caucavallei. Ecuador: in het westen, in het laagland en de voetheuvels. Peru: alleen in het uiterste noordwesten, in Tumbes. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Midden-Amerika noordwaarts tot Honduras.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Luister in ruige bosranden, struweel en verwilderde weilanden in het westelijke laagland van Ecuador of Colombia naar de harde triller. Paren blijven laag in dichte begroeiing, maar komen bij geduld aan de rand tevoorschijn.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een zeer groot areaal en een stabiele stand, is vrij algemeen tot algemeen en verdraagt matige verstoring door de mens.
Wetenschappelijke naam
Synallaxis brachyura | de Lafresnaye, 1843
De Lafresnaye beschreef de soort in 1843 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Synallaxis werd in 1818 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks sunallaxis, 'uitwisseling'. De soortnaam komt van Grieks brakhus, 'kort', en oura, 'staart'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bogotá, Colombia.