Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Loodgrijs dikbekje

Loodgrijs dikbekje | Sporophila plumbea

Plumbeous Seedeater | Semillero plomizo | Patativa

Het loodgrijs dikbekje is een grijs dikbekje van savannes en open graslanden in het binnenland van Zuid-Amerika. Het mannetje heeft een witte vlek onder de snavel en een witte vleugelspiegel. In het gidsgebied leeft het in de llanos van Colombia en de savannes van Bolivia en het zuidoosten van Peru.

Loodgrijs dikbekje (Sporophila plumbea)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een lange, gevarieerde reeks heldere fluittonen en trillers, vaak met nabootsingen van andere vogels; daarom wordt de soort in Brazilië als kooivogel gehouden. De roep is een kort tsjip.

Luister: ZangXC1157667

Opname: Paul Lenrumé — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

11 cm, met een korte, dikke, zwartachtige snavel. Het mannetje is van boven loodgrijs, van onderen lichter grijs met een witachtig midden van de buik, met een witte vlek of streep onder de snavel en een witte vleugelspiegel. Het vrouwtje is van boven bruin, van onderen lichter geelbruin, met een donkere snavel. Jonge mannetjes lijken eerst op het vrouwtje.

Verwarrings­soorten

Het leigrijs dikbekje Sporophila schistacea heeft een felgele snavel en leeft aan bosranden en in bamboe. Het blauwgrijs dikbekje Sporophila intermedia heeft een lichte snavel en meestal geen witte vlek onder de snavel. Het witbuikdikbekje Sporophila leucoptera is groter, met witte onderdelen en een oranjeachtige snavel. Vrouwtjes zijn van die van andere dikbekjes in het veld nauwelijks te onderscheiden.

Leefgebied

Savannes met verspreide struiken, droge en natte graslanden en de randen van galerijbos, in het laagland, meestal onder 1000 m. Eet vooral graszaden. Het nest is een kleine, open kom in een struik of in hoog gras.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in de llanos ten oosten van de Andes (Arauca, Casanare, Meta, Vichada). In Peru alleen in het zuidoosten, op de Pampas del Heath (Madre de Dios). In Bolivia in de savannes van het laagland (Beni, Santa Cruz). Ontbreekt in Ecuador en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's, Brazilië, Paraguay en het noordoosten van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-11-01 – 2026-10-31), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in de llanos van Meta en Casanare in Colombia of in de savannes van Beni in Bolivia, in grasland met verspreide struiken. Zingende mannetjes zitten vaak boven op een struik.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is wijdverbreid; branden en omzetting van savannes in akkers en vangst als kooivogel spelen plaatselijk een rol.

Wetenschappelijke naam

Sporophila plumbea | (Wied-Neuwied, 1830)

Wied-Neuwied beschreef de soort in 1830 als Fringilla plumbea; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Sporophila werd in 1844 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam combineert Grieks sporos, 'zaad', en philos, 'houdend van'. De soortnaam komt van Latijn plumbeus, 'loodgrijs'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit grens van Bahia en Minas Gerais, Brazilië.