Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Loodgrijze miervogel
Loodgrijze miervogel | Myrmelastes hyperythrus
Plumbeous Antbird | Hormiguero plomizo | Formigueiro-chumbo
De loodgrijze miervogel is de grootste soort van zijn geslacht en een miervogel van overstroomd bos in het westen van Amazonië. Het mannetje is donker loodgrijs, met een grote, lichtblauwe naakte huid rond het oog; het vrouwtje is van onder helder roodbruin. Paren houden zich laag en vaak op de grond op, in openingen die door omgevallen bomen zijn ontstaan.
Geluid
De zang is een lange, versnellende, ratelende triller die eerst aanzwelt en dan wegebt. Roepen zijn een tweetonig wo-poer of klo-koe en een snel gekwetter.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
17–18 cm, met een stevige, zwarte snavel en een vrij lange staart. Rond het oog een zeer grote, lichtblauwe naakte huid. Het mannetje is donker leigrijs, met zwartachtig grijze vleugels en staart en witte stippen aan de toppen van de vleugeldekveren. Het vrouwtje heeft dezelfde leigrijze bovendelen, vleugels en staart, met witte vleugelstippen, maar een helder roodbruine onderzijde, bruiner op flanken en onderstaartdekveren.
Verwarringssoorten
De leikleurige miervogel Myrmelastes schistaceus en de vlekvleugelmiervogel Myrmelastes leucostigma zijn kleiner, zonder blauwe huid rond het oog, en leven vooral op terra firme; hun vrouwtjes hebben een bruine rug. Goeldi's miervogel Akletos goeldii heeft een rode iris; het mannetje is zwartachtig en het vrouwtje bruin van boven en grijs van onder, en hij leeft in bamboe. Het mannetje van de witschoudermiervogel Akletos melanoceps is zwart met een witte schoudervlek; het vrouwtje heeft een zwarte kop en een roodbruin lichaam.
Leefgebied
Bodem en onderlaag van altijdgroen laaglandbos, vooral in het binnenste van várzea, waar omgevallen bomen open plekken vormen; ook in overgangsbos en langs bosbeken. Tot ongeveer 500 m in Colombia, 300 m in Ecuador en meestal onder 500 m in Peru, plaatselijk tot 800 m. Foerageert alleen, in paren of in familiegroepjes, meestal binnen 3 m boven de grond; huppelt over de grond en lage takken en pikt prooi uit het strooisel. Volgt soms trekmieren. Over het nest is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in het zuidoosten, in het Amazonelaagland. Ecuador: in het oostelijke laagland. Peru: in het oostelijke laagland, van noord tot zuid. Bolivia: in het noordwesten (Pando, Beni en La Paz). Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het westen van Amazonisch Brazilië, oostwaarts tot het stroomgebied van de Purus.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in várzea langs zijrivieren van de Amazone, de Napo of de Madre de Dios naar plekken waar omgevallen bomen open gaten maken; de ratelende zang klinkt vaak vanaf de grond.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Vrij algemeen in geschikt overstroomd bos.
Wetenschappelijke naam
Myrmelastes hyperythrus | (Sclater, 1855) (GBIF: Myrmeciza hyperythra)
Sclater beschreef de soort in 1855 als Thamnophilus hyperythrus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Myrmelastes werd in 1858 ingevoerd door Sclater. De geslachtsnaam combineert Grieks murmēx, 'mier', en lēistēs, 'rover'. De soortnaam komt van Grieks hupo, 'onder', en eruthros, 'rood', naar de roodbruine onderzijde van het vrouwtje. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Chamicuros, Loreto, Peru.