Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Lulu's todietiran

Lulu's todietiran | Poecilotriccus luluae

Lulu's Tody-Flycatcher | Titirijí de Lulu | Ferreirinho-de-lulu

Lulu's todietiran is een kleine tiran met een roestrode kop, pas in 2001 beschreven en endemisch voor een klein gebied in de Andes van het noorden van Peru. Hij leeft in dichte bamboe en struikgewas in vochtig bergbos ten zuiden van de rivier de Marañón. De soort is ook bekend als Johnsons todietiran.

Lulu's todietiran (Poecilotriccus luluae)
Foto: Thibaud Aronson — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een dalend, hinnikend gekwetter. Daarnaast een stijgende, staccato ratel en een zachte, kikkerachtige toon.

Luister: ZangXC763416

Opname: GABRIEL LEITE — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

9,5 cm, met een platte snavel en een vrij korte staart. De hele kop en keel zijn licht roestrood tot kaneelkleurig, met een grijze band over de nek; de kin is wit. De rug is geelachtig olijfgroen. De vleugels zijn zwart met geelachtige randen en twee smalle, lichte vleugelstrepen. De borst is geelachtig olijfgroen, de rest van de onderkant oranjegeel tot okergeel. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De roodkruintodietiran Poecilotriccus ruficeps heeft alleen een roestrode kruin met een zwarte achterrand, witte of okerkleurige wangen en een witachtige keel, en leeft ten noorden van de Marañón. De bruinkeelschoffelsnavel Poecilotriccus plumbeiceps heeft een grijze kruin en een okerkleurig gezicht.

Leefgebied

De ondergroei van vochtig bergbos, sterk gebonden aan dichte bamboe, ook secundair bos en struikgewas aan bosranden, tussen ongeveer 1850 en 2900 m. Zoekt in paren laag in de vegetatie naar insecten.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Peru: endemisch in het noorden, ten zuiden van de Marañón, in het zuiden van Amazonas en het westen van San Martín. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in bamboe langs bosranden en wegen door bergbos in het zuiden van Amazonas op 2000–2800 m, bijvoorbeeld langs de weg van Pomacochas naar Abra Patricia; luister naar de dalende, hinnikende zang.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. Eerder werd de soort als kwetsbaar en later als bedreigd beschouwd; de stand wordt nu op enkele duizenden volwassen vogels geschat en lijkt stabiel. Het kleine verspreidingsgebied maakt de soort gevoelig voor ontbossing.

Wetenschappelijke naam

Poecilotriccus luluae | Johnson & Jones, 2001

Johnson & Jones beschreef de soort in 2001 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Poecilotriccus werd in 1884 ingevoerd door Berlepsch. De geslachtsnaam komt van Grieks poikilos, 'bont, gevarieerd', en trikkos, een klein, niet nader bepaald vogeltje, in de ornithologie gebruikt voor tirannen. De soortnaam eert Lulu May Von Hagen, als dank voor haar steun aan onderzoek naar vogelgenetica. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Bij Corosha, Amazonas, Peru.