Alle soorten › Roofvogels › Havikachtigen › Moerasbuizerd
Moerasbuizerd | Busarellus nigricollis
Black-collared Hawk | Aguililla canela | Gavião-belo
De moerasbuizerd is een roodbruine roofvogel van moerassen en trage wateren in het laagland, die zich gespecialiseerd heeft in het vangen van vis. De zolen van zijn tenen zijn bezet met stekelige schubben, waarmee hij gladde prooien vasthoudt. Hij zit vaak open en bloot op een tak of paal laag boven het water.
Geluid
Een hese, langgerekte schreeuw, kreeeh, en een droog, grommend geluid; vooral bij het nest te horen.
Opname: Jacob Wijpkema — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
46–51 cm, met brede, korte vleugels en een korte, brede staart. De volwassen vogel is warm kaneelbruin, met een witachtige tot lichtgele kop en een zwarte, halvemaanvormige vlek op de bovenborst. De slagpennen zijn zwart, net als de staart, die aan de basis smalle lichte banden heeft. Snavel zwart, poten grijswit. In de vlucht steken de zwarte slagpennen en staart af tegen de roodbruine vleugeldekveren en romp. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels zijn doffer en bruiner, met donkere strepen op kop en borst en een minder duidelijke keelvlek.
Verwarringssoorten
De savannebuizerd Buteogallus meridionalis is ook roodbruin, maar heeft een grijzige rug, fijn gebandeerde onderdelen, lange gele poten, een witte band midden over de staart en geen zwarte vlek op de borst. De slakkenwouw Rostrhamus sociabilis deelt het leefgebied, maar is leigrijs of bruin gestreept, met een dunne, sterk gehaakte snavel en een witte staartbasis.
Leefgebied
Moerassen, lagunen, oxbowmeren, trage rivieren en overstroomde savannen met verspreide bomen, vooral in het laagland tot ongeveer 500 m. Wacht op een uitkijkpost laag boven het water en grijpt vis vlak onder het oppervlak met de poten, zonder onder te duiken; eet daarnaast waterinsecten, kikkers en soms kleine reptielen. Het nest is een takkennest in een boom bij of boven het water.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het laagland van het Caribisch gebied, de Magdalenavallei, de llanos en het Amazonegebied. In Ecuador vooral in het oostelijk laagland. In Peru in het Amazonelaagland. In Bolivia in het noorden en oosten, het talrijkst in de savannen van de Beni. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Mexico tot het noorden van Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek langs moerassen en overstroomde savannen in de Beni of de llanos, en langs cochas in het Amazonegebied; vogels zitten vaak lang op dezelfde dode tak boven het water.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Wijdverbreid in geschikte wetlands; plaatselijk gevoelig voor drooglegging van moerassen.
Wetenschappelijke naam
Busarellus nigricollis | (Latham, 1790)
Latham beschreef de soort in 1790 als Falco nigricollis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Busarellus werd in 1842 ingevoerd door De Lafresnaye. De geslachtsnaam is gevormd naar 'Buserai' (Buseray) van Levaillant en de soortnaam Falco busarellus Daudin, 1800; het geslacht stond tussen de buizerds (Frans buses) en de kiekendieven (busards) in. Lesson stelde het geslacht in 1843 in. De soortnaam komt van Latijn niger, 'zwart', en collum, 'hals'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.