Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Muisgrijze vliegenpikker

Muisgrijze vliegenpikker | Nesotriccus murinus

Mouse-colored Tyrannulet | Tiranolete murino | Bagageiro

De muisgrijze vliegenpikker is een kleine, onopvallend grijsbruine tiran van droog struikgewas, savanne en halfopen landschap. Hij valt vooral op door zijn krassende, versnellende roep. De soort is wijdverbreid in Zuid-Amerika; de vogels van het droge westen van Ecuador en Peru en van de Marañónvallei worden tegenwoordig vaak als aparte soorten beschouwd, Nesotriccus tumbezanus en Nesotriccus maranonicus.

Muisgrijze vliegenpikker (Nesotriccus murinus)
Foto: Alejandro Bayer Tamayo from Armenia, Colombia — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een krassende, versnellende reeks, tsjrr-tsjrr-tsjrr-tsjr-tsjr, vaak bij zonsopgang herhaald, en korte, schorre roepjes.

Voor deze soort is nog geen opname met een geschikte Creative Commons-licentie beschikbaar.

Herkenning

12 cm, met een vrij korte snavel met een lichte, roze tot oranje basis van de ondersnavel. De bovendelen zijn dof grijsbruin, de kruin soms iets opgezet. Een lichte, vaalwitte wenkbrauw contrasteert met een donkere oogstreep. De vleugels zijn donker, met twee vaalbruine tot kaneelkleurige vleugelstrepen. De keel is witachtig, de borst lichtgrijs en de buik vaalgeel. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De geelkeelvliegenpikker Camptostoma obsoletum is kleiner, met een duidelijker kuifje en een donkerdere snavel, en houdt de staart vaak schuin omhoog. De struikvliegenpikker Sublegatus modestus heeft een korte, geheel zwarte snavel en een sterker contrast tussen grijze borst en gele buik. De kortsnavelelenia Elaenia parvirostris is groter, met een witte oogring en een witte kruinvlek. De grijskopinezia Inezia inornata heeft een grijze kop met een witte oogring en zuiverder witte vleugelstrepen.

Leefgebied

Droog struikgewas, savanne met verspreide bomen, open droogbos, galerijbos, rivieroevers met struiken, weiland met bomen en tuinen, van het laagland tot ongeveer 1500 m, in droge Andesdalen plaatselijk hoger. Zoekt insecten en bessen in struiken en lage bomen. Het nest is een kommetje van plantenvezels in een vork van takken.

Verspreiding en trek

Colombia: wijdverbreid in het Caribisch laagland, de Magdalena- en Caucavallei en ten oosten van de Andes in de llanos en het Amazonegebied. Ecuador: vooral in het oostelijke laagland, plaatselijk in droge dalen in het noorden. Peru: in het oosten, vooral in San Martín, Loreto, Ucayali en Madre de Dios. Bolivia: wijdverbreid in het laagland, de savannes van Beni, de Chaco en de droge dalen van de oostflank. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Panama en Venezuela tot Brazilië, Paraguay en het noorden van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Luister in droog struikgewas, savannes en tuinen naar de krassende roep, vooral in de vroege ochtend. In Bolivia is de soort vrij algemeen in de omgeving van Santa Cruz en in de savannes van Beni.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. De soort is wijdverbreid en profiteert van open, door mensen gevormd landschap.

Wetenschappelijke naam

Nesotriccus murinus | (Spix, 1825) (GBIF: Phaeomyias murina)

Spix beschreef de soort in 1825 als Platyrhynchus murinus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Nesotriccus werd in 1895 ingevoerd door Townsend. De geslachtsnaam combineert Grieks nēsos, 'eiland', met Triccus, een geslachtsnaam voor tirannen; de typesoort leeft op het Cocoseiland. Latijn murinus, 'muisachtig', naar het muisgrijze verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Juazeiro, Bahia, Brazilië.