Alle soorten › Zangvogels › Amerikaanse gorzen › Olijfruggors

Olijfruggors | Arremon taciturnus

Pectoral Sparrow | Cerquero pectoral | Tico-tico-de-bico-preto

De olijfruggors is een gors met een zwart-wit gestreepte kop van de ondergroei van het Amazonische laaglandbos. Hij leeft in paren op of vlak boven de bosbodem en verraadt zich vooral door zijn hoge, dunne zang. Binnen het geslacht Arremon herken je hem aan de geheel zwarte snavel.

Olijfruggors (Arremon taciturnus)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een reeks zeer hoge, dunne, sissende tonen, ongeveer tsie tsie tsie tsie, vaak op één toonhoogte. De roep is een hoog, scherp tsiet.

Luister: ZangXC1080130

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

15 cm, met een vrij korte, kegelvormige, zwarte snavel. De kop is zwart, met een smalle grijze middenkruinstreep en een witte wenkbrauwstreep achter het oog. Nek en zijhals zijn grijs, de rug, vleugels en staart olijfgroen. Bij de vleugelbocht zit een gele vlek. De onderdelen zijn wit, met een zwarte vlek of smalle band aan weerszijden van de borst en grijze flanken. Het vrouwtje is doffer, met een geelbruine zweem op borst en flanken en een kleinere of onderbroken borstband. Jongen zijn olijfbruin, met een vager koppatroon.

Verwarrings­soorten

De goudsnavelgors Arremon aurantiirostris leeft in het oosten van Ecuador en het noorden van Peru in hetzelfde bos, maar heeft een fel oranje snavel en een volledige zwarte borstband. De geelsnavelgors Arremon flavirostris in het oosten van Bolivia heeft een oranjegele snavel en leeft in droger bos. De bruinkapstruikgors Arremon brunneinucha is groter, met een kastanjebruine kruin, en leeft in bergbos.

Leefgebied

Ondergroei van vochtig terra-firmebos en ouder secundair bos in het laagland, plaatselijk ook in várzea en tot ongeveer 1000 m in de voetheuvels. Zoekt op de grond en in lage takken naar insecten en zaden, vaak tussen afgevallen bladeren. Het nest is een overdekt bouwsel op of vlak boven de grond.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in het laagland ten oosten van de Andes, in het Amazonegebied en aan de rand van de Llanos. In Ecuador schaars en plaatselijk in het oostelijke laagland. In Peru wijd verbreid in het Amazonische laagland. In Bolivia in het noorden en oosten, in Pando, Beni, La Paz, Cochabamba en Santa Cruz. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's en het Amazonegebied van Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Luister in de vroege ochtend in de ondergroei van terra-firmebos naar de hoge, sissende zang en kijk laag langs bospaden. De vogels blijven meestal in dicht struikgewas; een paar laat zich soms kort zien op een liggende stam.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is groot; plaatselijk verdwijnt de soort waar het laaglandbos wordt gekapt.

Wetenschappelijke naam

Arremon taciturnus | (Hermann, 1783)

Hermann beschreef de soort in 1783 als Tanagra taciturna; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Arremon werd in 1816 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam komt van Grieks arrhēmōn, 'zwijgend, zonder spraak'. De soortnaam is Latijn voor 'zwijgzaam', in de lijn van de geslachtsnaam. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.