Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Ornaattachuri
Ornaattachuri | Tachuris rubrigastra
Many-colored Rush Tyrant | Tachurí sietecolores | Papa-piri
De ornaattachuri is een heel klein, veelkleurig tirannetje van rietkragen en biezenvelden. Hij leeft zowel in de kustmoerassen van Peru als aan de meren van het altiplano, tot boven 4000 m. Het geslacht Tachuris telt alleen deze soort.
Geluid
Droge, tikkende roepjes, tik of tik-tik, en een korte, zachte, krassende zang.
Opname: Cristian Pinto Fernandez — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
11 cm, met een dunne snavel en een vrij korte staart. De kruin is zwart met een verborgen rode middenvlek, met daarboven een brede gele wenkbrauwstreep; het gezicht is donker. De rug is groen, de vleugels zwart met een witte vleugelstreep, de staart zwart met witte buitenste veren. De onderdelen zijn heldergeel, met een zwarte vlek aan de zijkant van de borst en oranjeroze onderstaartdekveren. De seksen zijn gelijk; jongen zijn doffer.
Verwarringssoorten
De rietzangerstekelstaart Phleocryptes melanops leeft in dezelfde rietkragen, maar is bruin en gestreept, zonder geel. De smalvleugeldoradito Pseudocolopteryx acutipennis is egaal olijf boven en geel onder, zonder zwarte en witte tekening. De tikkerdoradito Pseudocolopteryx citreola is eveneens olijf en geel en mist de zwarte kop en de witte vleugelstreep.
Leefgebied
Rietkragen en biezenvelden met totora (Schoenoplectus) en lisdodde in zoetwater- en brakke moerassen, aan meeroevers en lagunes, van zeeniveau tot ruim 4000 m. Klimt langs de stengels en vangt kleine insecten, vaak vlak boven het water. Het nest is een diep, kegelvormig kommetje van plantenmateriaal, vastgemaakt aan rietstengels.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Peru langs de kust in moerassen en lagunes, en in het hooggebergte aan meren zoals het Junínmeer en het Titicacameer. In Bolivia op het altiplano, vooral rond het Titicacameer. Ontbreekt in Colombia, Ecuador en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Chili, Argentinië, Paraguay, Uruguay en het zuiden van Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In de Pantanos de Villa bij Lima en in de totorarietkragen langs het Titicacameer bij Puno. Wacht aan de rand van het riet; de vogel komt vaak even naar buiten op een stengel en verraadt zich door zijn tikkende roepjes.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. De soort is plaatselijk algemeen, maar afhankelijk van moerassen, die aan de kust worden drooggelegd en bebouwd.
Wetenschappelijke naam
Tachuris rubrigastra | (Vieillot, 1817)
Vieillot beschreef de soort in 1817 als Sylvia rubrigastra; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Tachuris werd in 1835 ingevoerd door De Lafresnaye. De geslachtsnaam komt van tachurí, een Guaraní-naam ('mierenneter, larveneter') voor verschillende kleine vogels, die Félix de Azara gebruikte. De soortnaam combineert Latijn ruber, 'rood', met Grieks gastēr, 'buik', naar het rode onderstaartgebied. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Paraguay.