Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Papegaaisnaveldikbekje

Papegaaisnaveldikbekje | Sporophila peruviana

Parrot-billed Seedeater | Semillero pico de loro | Papa-capim-de-bico-de-papagaio

Het papegaaisnaveldikbekje is een dikbekje van het droge Pacifische laagland van Ecuador en Peru, genoemd naar zijn zware, sterk gebogen snavel. Het mannetje is grijs met een zwarte keel en een witte vleugelspiegel. In droge jaren is de soort plaatselijk schaars en na regen verschijnt ze in groepen in ruigten en akkers.

Papegaaisnaveldikbekje (Sporophila peruviana)
Foto: Nick Athanas — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een korte, wat krassende reeks kwetterende en fluitende tonen. De roep is een kort, nasaal tsjiep.

Luister: ZangXC259858

Opname: John V. Moore — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

11–12 cm, met een opvallend hoge, zwaar gebogen, geelachtige tot hoornkleurige snavel. Het mannetje is van boven grijsbruin, met een witte vleugelspiegel; keel en midden van de bovenborst zijn zwart, afgezet door een witte streep onder de wang; de rest van de onderdelen is witachtig. Het vrouwtje is van boven bruin, van onderen lichter geelbruin, met dezelfde zware snavel. Jonge mannetjes lijken eerst op het vrouwtje.

Verwarrings­soorten

Het roodkindikbekje Sporophila telasco heeft een kleinere, donkere snavel en als mannetje een kastanjebruine kin en keel. Het vaalbruin dikbekje Sporophila simplex is egaal grijsbruin, met twee lichte vleugelstrepen en een kleinere snavel. Vrouwtjes van de jacarinagors Volatinia jacarina zijn van onderen gestreept en hebben een spitsere snavel. Bij vrouwtjes is de zware, gebogen snavel het belangrijkste kenmerk.

Leefgebied

Droog struikgewas, ruigten, struwelen langs rivieren, en akkers en braakland in het droge laagland van de kust, van zeeniveau tot ongeveer 1000 m. Eet vooral zaden van grassen en kruiden. Het nest is een kleine kom laag in een struik.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Ecuador in het droge westen, van Manabí en Santa Elena zuidwaarts tot El Oro en Loja. In Peru langs de Pacifische kust en in de westelijke dalen, van Tumbes zuidwaarts tot in het midden van het land. Ontbreekt in Colombia, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in het zuidwesten van Ecuador en het noordwesten van Peru (Tumbes, Piura, Lambayeque) in ruigten en akkerranden, vooral na de regentijd, als groepen dikbekjes op zaadrijke kruiden foerageren.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort komt ook voor in landbouwgebied; het aantal schommelt met de regenval, en de vangst als kooivogel speelt plaatselijk een rol.

Wetenschappelijke naam

Sporophila peruviana | (Lesson, 1842)

Lesson beschreef de soort in 1842 als Callyrhynchus peruvianus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Sporophila werd in 1844 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam combineert Grieks sporos, 'zaad', en philos, 'houdend van'. De soortnaam verwijst naar Peru. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Callao, Peru.