Alle soorten › Gierzwaluwachtigen › Kolibries › Peruaanse schaarstaartkolibrie

Peruaanse schaarstaartkolibrie | Thaumastura cora

Peruvian Sheartail | Colibrí de Cora | Cauda-de-tesoura-peruano

De Peruaanse schaarstaartkolibrie is een zeer kleine kolibrie van de oases, rivierdalen en tuinen van de Peruaanse kustwoestijn. Het mannetje heeft twee sterk verlengde, grotendeels witte staartveren die bijna even lang zijn als de rest van de vogel. Bij de balts zwaait het mannetje heen en weer voor het vrouwtje en spreidt daarbij de staart.

Peruaanse schaarstaartkolibrie (Thaumastura cora)
Foto: Thibaud Aronson — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een korte, droge tsik en snelle reeksen hoge, tsjirpende tonen; bij de balts maken de staartveren een zacht gezoem.

Luister: RoepXC719866

Opname: Ignacio Escobar — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

Mannetje 13–15 cm inclusief de staart, vrouwtje 7–8 cm, met een korte, rechte, zwarte snavel. Het mannetje is glanzend groen van boven en heeft een glinsterend magenta tot rozepaarse keel met puntige zijhoeken; borst en buik zijn wit, de flanken groenachtig. Van de staart zijn twee veren sterk verlengd; ze zijn wit met een donkere rand en punt en wijken vaak schaarvormig uiteen. Het vrouwtje is groen van boven en wit van onderen met lichtbruine flanken, een donkere oorvlek en een korte, afgeronde staart met een zwarte band en witte toppen. Jonge mannetjes hebben een kortere staart en een gespikkelde keel.

Verwarrings­soorten

De atacamakolibrie Rhodopis vesper is groter, met een lange, licht gebogen snavel en een kaneelkleurige stuit. Het mannetje van de purperkraagkolibrie Myrtis fanny heeft een blauwgroene keel met een purperen kraag en geen lange staartveren. Vrouwtjes zijn te verwarren met vrouwtjes van de purperkraagkolibrie, die van onderen meer kaneelkleurig zijn, en van de kortstaartboself Myrmia micrura, die een nog kortere staart heeft.

Leefgebied

Oases en irrigatielandbouw in de kustwoestijn, struweel langs rivieren, boomgaarden, akkerranden, parken en tuinen, ook lomas en de droge westflank van de Andes, van zeeniveau tot ongeveer 2800 m. Foerageert aan bloemen van struiken en kruiden, vaak laag, en vangt kleine insecten. Het nest is een klein napje van plantenpluis en spinrag op een twijgje.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Peru langs de Pacifische kust en in de rivierdalen van de westflank van de Andes, van het noordwesten tot Tacna in het zuiden. Ontbreekt in Colombia, Bolivia en op de Galápagos; uit Ecuador hooguit enkele losse meldingen. Buiten het gidsgebied alleen in het uiterste noorden van Chili, waar de soort zich in de afgelopen decennia heeft gevestigd.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in tuinen, parken en bloeiende hagen in de kustoases, bijvoorbeeld rond Lima en in de rivierdalen ten zuiden ervan. Let op mannetjes die met de lange staart achter zich aan langs bloemen vliegen.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft baat bij irrigatielandbouw en tuinen en heeft zijn verspreidingsgebied naar het zuiden uitgebreid.

Wetenschappelijke naam

Thaumastura cora | (Lesson & Garnot, 1827)

Lesson & Garnot beschreef de soort in 1827 als Orthorhynchus Cora; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Thaumastura werd in 1850 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam combineert Grieks thaumastos, 'wonderbaarlijk', met oura, 'staart', naar de lange schaarstaart van het mannetje. De soortnaam verwijst naar Cora, een Inca-priesteres van de zon in de roman Les Incas (1777) van Jean Marmontel. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Tussen Callao en Lima, Peru.