Alle soorten › Trogonachtigen › Trogons › Quetzal
Quetzal | Pharomachrus mocinno
Resplendent Quetzal | Quetzal mesoamericano | Quetzal-resplandecente
De quetzal is de quetzal van de nevelwouden van Midden-Amerika; het mannetje draagt een sleep van verlengde bovenstaartdekveren die ver voorbij de staart reikt. In het gidsgebied heeft de soort geen vaste stand en geldt hij hooguit als uiterst zeldzame dwaalgast in het noordwesten van Colombia, dicht bij het broedgebied in het westen van Panama.
Geluid
Een herhaald, diep en vol fluiten van twee tonen, vaak in een reeks; daarnaast een kakelend wek-wek en droog gekwetter.
Opname: Paul Driver — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
36–40 cm; bij het mannetje komt daar een sleep van tot ongeveer 65 cm bij. Het mannetje is metaalglanzend groen, met een ronde, borstelige kuif op de kop, lange groene vleugeldekveren over de vleugel, een karmijnrode buik en een witte onderstaart. De snavel is geel. Het vrouwtje heeft geen sleep en geen volle kuif, is doffer groen met een grijsbruine borst, alleen rood op de onderbuik en onderstaartdekveren, een zwart-wit gebandeerde onderstaart en een donkere snavel.
Verwarringssoorten
De goudkopquetzal Pharomachrus auriceps mist de kuif en de sleep en heeft van onderen een geheel zwarte staart. De kuifquetzal Pharomachrus antisianus heeft een korte kuif boven de snavel en bij het mannetje een witte onderstaart, maar geen sleep; vrouwtjes van beide soorten lijken op het quetzalvrouwtje en vragen aandacht voor kop, borst en onderstaart.
Leefgebied
Vochtig nevelwoud en hoger bergbos, ook bosranden en open plekken met vruchtdragende bomen, in het broedgebied ongeveer tussen 1200 en 3000 m. Eet vooral vruchten, vaak van wilde avocado's en andere laurierachtigen, die hij biddend in de vlucht plukt, en daarnaast insecten en kleine hagedissen. Broedt in een holte in een rotte boomstam. Na de broedtijd trekken veel vogels naar lagere hellingen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In het gidsgebied geen vaste stand; hooguit als uiterst zeldzame dwaalgast in het noordwesten van Colombia te verwachten, aan de grens met Panama. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de bergen van het zuiden van Mexico tot het westen van Panama.
Hoe en wanneer kijken
Een quetzal in het gidsgebied is uitzonderlijk; leg elke waarneming vast met foto's of geluidsopnamen en let op het onderscheid met de goudkopquetzal en de kuifquetzal.
Staat van instandhouding
Gevoelig. De stand neemt af door het kappen en versnipperen van nevelwoud in Midden-Amerika.
Wetenschappelijke naam
Pharomachrus mocinno | de la Llave, 1832
De la Llave beschreef de soort in 1832 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Pharomachrus voerde hij in datzelfde werk in. De geslachtsnaam komt van Grieks pharos, 'mantel', en makros, 'lang', naar de lange dekveren. Genoemd naar José Mariano Mociño (1757–1820), Mexicaans natuuronderzoeker die deelnam aan een wetenschappelijke expeditie naar Guatemala. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Guatemala en Chiapas, Mexico.