Alle soorten › Gierzwaluwachtigen › Kolibries › Regenboogamazilia

Regenboogamazilia | Chrysuronia versicolor

Versicolored Emerald | Amazilia versicolor | Beija-flor-de-banda-branca

De regenboogamazilia is een kleine kolibrie van half open land in een groot deel van oostelijk Zuid-Amerika. Hij is koperachtig groen van boven en heeft een witte buikmidden; kleur van kop en keel verschillen sterk per ondersoort, van groen of turkoois tot blauw of wit. In het gidsgebied leeft hij in het oosten van Colombia en in het noorden en oosten van Bolivia.

Regenboogamazilia (Chrysuronia versicolor)
Foto: Carlos Alexandre Mattos Raposo — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Hoge, dunne roepjes zoals tsip, soms in reeksen, en een zacht, hoog getjilp.

Luister: ZangXC1162260

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

8–10 cm, met een vrij lange, licht gebogen, zwarte snavel met een vleeskleurige, soms oranje basis van de ondersnavel. De bovendelen en flanken zijn koperachtig groen, de buikmidden en de onderstaartdekveren wit. De staart is koperachtig groen met een donkere band voor de top. De kruin is meestal groen, bij sommige vormen turkoois tot azuurblauw; de keel is groen of turkoois bij de vormen uit het binnenland, wit bij andere vormen, waaronder de vogels in het oosten van Colombia. Bij het vrouwtje hebben de keelveren witte randen.

Verwarrings­soorten

De franjeamazilia Chionomesa fimbriata is groter, met een glinsterend groene keel en borst, een smallere witte buikstreep en een bronsgroene staart zonder donkere band. De saffieramazilia Chionomesa lactea heeft een blauwe keel en borst. De witkinsaffierkolibrie Chlorestes cyanus heeft bij het mannetje een paarsblauwe kop en een rode ondersnavel. De blauwstaartsmaragdkolibrie Chlorostilbon mellisugus is geheel groen van onder, met een blauwzwarte staart.

Leefgebied

Allerlei half open landschap met bomen: savanne, cerrado, galerijbos, bosranden, droog bos, tuinen en parken. Mijdt het binnenste van vochtig oerbos en komt in bosgebieden vooral voor op open plekken en langs grote rivieren. Meestal in het laagland. Haalt nectar uit bloemen van struiken en bomen en vangt kleine insecten; nest en broedbiologie lijken op die van verwante soorten, met een klein komvormig nest en twee eieren.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in het oosten, in de llanos en het noorden van de Amazone-regio (onder meer Meta, Casanare, Vichada, Guainía, Guaviare en Vaupés); deze populatie staat mogelijk los van het hoofdgebied. In Bolivia in het noorden en oosten, in Beni en Santa Cruz. In Peru alleen een enkele oude melding uit Ucayali. Ontbreekt in Ecuador en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, het westen van Guyana, een groot deel van Brazilië, Paraguay en het noordoosten van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek bij bloeiende bomen en struiken aan bosranden en in galerijbos in de llanos van Meta en Vichada, of in de savannes van Beni en rond Santa Cruz in Bolivia.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied en verdraagt door de mens veranderd land, ook in steden.

Wetenschappelijke naam

Chrysuronia versicolor | (Vieillot, 1818)

Vieillot beschreef de soort in 1818 als Trochilus versicolor; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Chrysuronia werd in 1850 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam is een samentrekking van twee oude soortnamen van de bronsstaartsaffierkolibrie: chrysura (Grieks khrusos, 'goud', en oura, 'staart') en oenone. De soortnaam komt van Latijn versicolor, 'van kleur wisselend' of 'veelkleurig', naar het glanzende verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Brazilië.