Alle soorten › Eendachtigen › Eenden, ganzen en zwanen › Ringsnaveleend
Ringsnaveleend | Aythya collaris
Ring-necked Duck | Porrón acollarado | Zarro-de-colar
De ringsnaveleend is een Noord-Amerikaanse duikeend die tot in Midden-Amerika en het noorden van Zuid-Amerika overwintert. Het gidsgebied bereikt hij alleen in het noorden, in kleine aantallen. De kastanjebruine halsband waaraan de Engelse naam ontleend is, is in het veld zelden te zien; de witte ring om de snavel des te beter.
Geluid
In de winter meestal stil. Het vrouwtje geeft een rollend, grommend krrr; het mannetje in de balts een zacht, fluitend geluid.
Opname: Stanislas Wroza — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
39–46 cm, met een hoge kop die achter op de kruin een piek vormt. Het mannetje heeft een zwarte kop met een purperen glans, een zwarte borst en rug, grijze flanken met een witte, naar boven wijzende wig voor de vleugel, en een grijze snavel met een witte rand aan de basis, een witte ring achter de punt en een zwarte punt; het oog is geel. Het vrouwtje is grijsbruin met een grijzere kop, een donker oog, een witte oogring met vaak een smalle lichte lijn naar achteren en een lichte zone rond de snavelbasis; ook haar snavel heeft een lichte ring. In de vlucht een grijze, niet witte, streep over de armpennen.
Verwarringssoorten
De kleine topper Aythya affinis heeft bij het mannetje een lichtgrijze, fijn getekende rug, witachtige flanken en geen witte snavelring; het vrouwtje heeft een scherp wit vlak aan de snavelbasis, een geel oog en in de vlucht een witte vleugelstreep. Het vrouwtje van de bruine krooneend Netta erythrophthalma is donkerder bruin, zonder oogring, met een lichte streep achter het oog en een witte vleugelstreep.
Leefgebied
Meren, vijvers, stuwmeren en moerassen met open water, vaak met drijvende en ondergedoken waterplanten, van het laagland tot meren in de Andes; soms ook beschutte lagunes aan de kust. Duikt naar zaden, wortels en waterplanten en naar ongewervelden. In het gidsgebied meestal alleen of in kleine groepjes, vaak tussen andere eenden. Broedt niet in het gidsgebied.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia een zeldzame wintergast in het noorden, vooral in het Caribische laagland en op meren in de noordelijke Andes; verder zuidelijk slechts uitzonderlijk. Niet als regelmatige gast in Ecuador, Peru en Bolivia, en niet op de Galápagos. Overwintert verder van het zuiden van de Verenigde Staten tot Midden-Amerika en het Caribisch gebied; broedt in Canada, Alaska en het noorden van de Verenigde Staten.
- Jaarrond
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Bekijk tussen november en maart groepen duikeenden op meren in het noorden van Colombia. De gepiekte kop en de witte ring om de snavel zijn ook van ver te zien; vrouwtjes vallen op door de witte oogring.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd (LC). De Noord-Amerikaanse stand is sinds de jaren zestig toegenomen. In het gidsgebied een zeldzame wintergast.
Wetenschappelijke naam
Aythya collaris | (Donovan, 1809)
Donovan beschreef de soort in 1809 als Anas collaris; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Aythya werd in 1822 ingevoerd door Boie. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks aithuia, de naam van een niet nader bekende duikende vogel. Latijn collaris betekent 'van de hals', naar de smalle bruine halsring van het mannetje. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Lincolnshire, Engeland.