Alle soorten › Steltloperachtigen › Strandlopers en snippen › Rode grutto
Rode grutto | Limosa haemastica
Hudsonian Godwit | Aguja café | Maçarico-de-bico-virado
De rode grutto broedt in Alaska en rond de Hudsonbaai en overwintert aan de zuidpunt van Zuid-Amerika. Op weg daarheen overvliegt hij in lange non-stopvluchten grote delen van het continent, zodat hij in het gidsgebied vrij schaars en onregelmatig op doortrek verschijnt, aan de kust, in het laagland en op meren in de Andes.
Geluid
Een hoog, fluitend ke-wiet of god-wiet, vooral in de vlucht.
Opname: Avery Bartels — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
36–42 cm, een slanke grutto met een lange, licht opgewipte snavel, roze aan de basis en zwart aan de punt, en lange, donkere poten. In winterkleed effen grijs op de bovendelen en de borst, met een lichte wenkbrauwstreep en een witte buik. In broedkleed is het mannetje diep kastanjebruin op de onderdelen, met fijne donkere bandering, en heeft het donker gevlekte bovendelen; het vrouwtje is lichter. In de vlucht zwarte ondervleugeldekveren, een smalle witte vleugelstreep, een witte stuit en een zwarte staart. Jonge vogels zijn bruingrijs met lichte randen aan de veren.
Verwarringssoorten
De rosse grutto Limosa lapponica, een zeer zeldzame dwaalgast, heeft geen vleugelstreep, lichte ondervleugels, een gebandeerde staart en gestreepte bovendelen. De marmergrutto Limosa fedoa is groter en kaneelbruin, met kaneelrode ondervleugels. De kleine grijze snip Limnodromus griseus is kleiner, met een rechte snavel, kortere poten en een witte wig op de rug.
Leefgebied
Op doortrek wadplaten, lagunes en estuaria aan de kust, ondiepe meren en natte graslanden in het laagland, zandbanken van rivieren en meren in de puna. Steekt met de snavel in het slik naar wormen, insectenlarven en kreeftjes, vaak tot de buik in het water. Broedt niet in het gidsgebied.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia een zeldzame doortrekker, vooral in het Amazonelaagland en aan de kust. In Ecuador zeldzaam op doortrek aan de kust en in het Amazonelaagland. In Peru doortrekker aan de kust, in het Amazonelaagland en op meren in de Andes, met in de noordelijke winter en zomer enkele vogels aan de kust. In Bolivia doortrekker in het laagland en zeldzaam op het altiplano. Broedt in Alaska en rond de Hudsonbaai en overwintert vooral in het zuiden van Chili, met name op Chiloé, en in Argentinië tot Vuurland.
- Jaarrond
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In september en oktober en opnieuw in april en mei op ondiepe lagunes en wadplaten aan de kust van Peru of op natte graslanden in het laagland; meestal enkele vogels tussen geelpootruiters en andere steltlopers. Let in de vlucht op de zwarte staart en de zwarte ondervleugels.
Staat van instandhouding
Kwetsbaar. De stand neemt af; de soort is afhankelijk van een klein aantal rustplaatsen langs de trekroute, en klimaatverandering verstoort de afstemming tussen het broedseizoen en het voedselaanbod in de broedgebieden.
Wetenschappelijke naam
Limosa haemastica | (Linnaeus, 1758)
Linnaeus beschreef de soort in 1758 als Scolopax Haemastica; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Limosa werd in 1760 ingevoerd door Brisson. De geslachtsnaam komt van Latijn limosus, 'modderig', van limus, 'modder'. De soortnaam komt van Grieks haimatikos, 'bloedrood', naar het roodbruine broedkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Hudsonbaai, Canada.