Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Roestmierklauwier

Roestmierklauwier | Thamnistes rufescens

Rufescent Antshrike | Batará andino | Choca-ferrugínea

De roestmierklauwier is een gedrongen, roestbruine mierklauwier met een zware, gehaakte snavel van de oostflank van de Andes in Peru en Bolivia. Hij foerageert hoog in de kroon met gemengde groepen en lijkt in gedrag meer op een bladspeurder dan op andere mierklauwieren. Hij wordt sinds kort als aparte soort naast de rosse mierklauwier beschouwd.

Roestmierklauwier (Thamnistes rufescens)
Foto: Thibaud Aronson — CC BY-SA 4.0 · iNaturalist

Geluid

De langzame zang is een hoge, licht versnellende en stijgende reeks dunne, dalende fluittonen; daarnaast een snellere zang. Roepjes zijn een hoog swie-tip of swie, in het zuidoosten van Peru ook een kort, dalend tsjew.

Luister: ZangXC763222

Opname: GABRIEL LEITE — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

15–16 cm, gedrongen, met een zware, aan de punt gehaakte snavel. Het gezicht is okerkleurig met een lichte wenkbrauwstreep, de bovendelen zijn olijfbruin, de vleugels kaneelrood en de staart roodbruin. De keel is dof olijfgeel, borst en buik okerkleurig met een olijfgrijze zweem. Het mannetje heeft een helder oranjerode vlek tussen de schouders, die meestal verborgen is; het vrouwtje mist die. Verder zijn de seksen gelijk.

Verwarrings­soorten

De rosse mierklauwier Thamnistes anabatinus lijkt er sterk op, maar leeft ten noorden van de Marañón en heeft een andere zang. Bladspeurders zoals de geelkapbladspeurder Dendroma rufa en de roodstaartbladspeurder Anabacerthia ruficaudata hebben een slankere, niet gehaakte snavel, een duidelijker gezichtstekening en klauteren langs takken.

Leefgebied

Bladerdak en hogere middenlaag van vochtig voetheuvelbos en lager bergbos en aangrenzend secundair bos, ongeveer tussen 600 en 1600 m. Zoekt geleedpotigen tussen bladeren, dode bladeren, lianen en mos, bijna altijd met gemengde groepen. Over de broedbiologie is niets bekend.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Peru: op de oostflank van de Andes ten zuiden van de Marañón. Bolivia: in de Yungas, in elk geval in La Paz en Cochabamba. Komt niet voor in Colombia, Ecuador en op de Galápagos; daar leeft de rosse mierklauwier. Buiten het gidsgebied niet bekend.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in gemengde groepen in de kroon langs bergwegen door het voetheuvelbos, zoals in de bufferzone van Manu. Let op een roestbruine vogel met een zware snavel die dode bladeren in de kroon doorzoekt.

Staat van instandhouding

Niet geëvalueerd als aparte soort; als onderdeel van de rosse mierklauwier geldt hij als niet bedreigd. Plaatselijk vrij algemeen; het voetheuvelbos en bergbos waarin hij leeft wordt gekapt voor hout en landbouw.

Wetenschappelijke naam

Thamnistes rufescens | Cabanis, 1873

Cabanis beschreef de soort in 1873 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Thamnistes werd in 1860 ingevoerd door Sclater & Salvin. De geslachtsnaam komt van Grieks thamnos, 'struik', en hizō, 'zitten': een vogel die in struiken zit. De soortnaam komt van Latijn rufescens, 'roodachtig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Monterico, Peru.