Alle soorten › Gierzwaluwachtigen › Kolibries › Roodstaartamazilia

Roodstaartamazilia | Amazilia tzacatl

Rufous-tailed Hummingbird | Amazilia colirrufa | Beija-flor-de-cauda-ruiva

De roodstaartamazilia is een middelgrote kolibrie met een groene borst, een grijze buik, een roodbruine staart en een rode snavel met een donkere punt. Hij is wijdverbreid van Mexico tot het westen van Ecuador en is in Colombia een van de algemeenste kolibries van tuinen, bosranden en plantages. Bij bloemen en voederplaatsen verdedigt hij fel zijn plek tegen andere kolibries.

Roodstaartamazilia (Amazilia tzacatl)
Foto: Kathy & sam — CC BY 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een droog tsip of tchik, dat bij achtervolgingen overgaat in een ratelende, kwetterende reeks. De zang is een reeks hoge, piepende tonen.

Luister: ZangXC1072431

Opname: José María Loaiza B. — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

9–11 cm, met een rechte, middellange, rode snavel met een zwartachtige punt; bij het vrouwtje is de bovensnavel vaak donkerder. De bovendelen zijn bronsgroen, de stuit en de bovenstaartdekveren roodbruin. Keel en borst zijn glinsterend groen, de buik is grijs en de onderstaartdekveren zijn kaneelkleurig. De staart is roodbruin, met smalle donkere randen aan de toppen. Het vrouwtje heeft een minder glinsterende keel met lichte veerranden en een lichtere buik. Jonge vogels lijken op het vrouwtje, met roodbruine randen aan de veren van de bovendelen.

Verwarrings­soorten

Lessons amazilia Amazilis amazilia heeft een roodbruine buik, vaak met een witte keel of witte buikmidden, en leeft in droog land in het westen van Ecuador en Peru. De bruinbuikamazilia Saucerottia castaneiventris is kleiner, heeft een kastanjebruine buik en een grotendeels zwarte snavel, en leeft alleen in de droge dalen van de Magdalenavallei. De blauwkapamazilia Saucerottia cyanifrons en de groenbuikamazilia Saucerottia viridigaster hebben een blauwe staart. De bruine violetoorkolibrie Colibri delphinae is groter en bruin, met een rechte zwarte snavel.

Leefgebied

Half open land, bosranden, open plekken, secundair bos, plantages, koffieteelt in de schaduw, tuinen en parken, van zeeniveau tot ongeveer 1800 m, plaatselijk hoger. Mijdt het binnenste van gesloten bos. Haalt nectar uit bloemen van onder meer heliconia's, bananen en sierplanten, en vangt kleine insecten. Het komvormige nest van plantenvezels en spinrag, aan de buitenkant met korstmos, zit op een twijg of tak laag tot middelhoog; het vrouwtje broedt alleen op twee witte eieren.

Verspreiding en trek

In Colombia wijdverbreid in het laagland van de Caribische kust en de Pacifische kust, in de dalen van de Magdalena en de Cauca en op de hellingen van de Andes, plaatselijk ook aan de voet van de oostflank. In Ecuador ten westen van de Andes, in het laagland en op de westflank. In Peru alleen schaars in het uiterste noordwesten, in Tumbes. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Mexico via Midden-Amerika tot het westen van Venezuela.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Let in tuinen, parken en langs bosranden in het westen van Colombia en Ecuador op bloeiende struiken en voederplaatsen; de soort jaagt daar vaak andere kolibries weg.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied en profiteert van door de mens veranderd land.

Wetenschappelijke naam

Amazilia tzacatl | (de la Llave, 1833)

De la Llave beschreef de soort in 1833 als Trochilus Tzacatl; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Amazilia werd in 1843 ingevoerd door Lesson. De geslachtsnaam verwijst naar Amazili, een Inca-heldin in de roman Les Incas (1777) van Jean-François Marmontel. De soortnaam komt uit de Azteekse mythologie: Tzacatl was een krijgsaanvoerder. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Mexico.