Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Roodwitte stekelstaart
Roodwitte stekelstaart | Certhiaxis mustelinus
Red-and-white Spinetail | Curutié rojiblanco | João-da-canarana
De roodwitte stekelstaart is een roodbruine en witte stekelstaart van moerassen langs de grote rivieren van het Amazonebekken. Hij leeft in gras, struiken en waterplanten rond oude rivier-eilanden. In het gidsgebied komt hij alleen in het noordoosten van Peru en het uiterste zuidoosten van Colombia voor.
Geluid
De zang is een luide, droge, onregelmatig golvende ratel, tsj-t-t-t-t-t-t-t-t. De roep is een herhaald tsjok.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
14–15 cm, met een spitse, roodbruine staart. Kruin, rug en wangen zijn roodbruin; de teugels zijn zwart, met een donkere streep door het oog. Vleugels en staart zijn overwegend roodbruin. Kin en keel zijn wit, de rest van de onderdelen wit met een lichte geelbruine waas. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels hebben minder egale bovendelen, een donkere kruin en zwakke vlekjes op de borst.
Verwarringssoorten
De geelkinstekelstaart Certhiaxis cinnamomeus heeft een kleine bleekgele kinvlek, geen scherp zwarte teugels en een grijsbruine wenkbrauwstreep; in het Amazonelaagland van het gidsgebied is hij zeldzaam. Parkers stekelstaart Cranioleuca vulpecula leeft eveneens op rivier-eilanden, maar heeft een lichte wenkbrauwstreep en vuilere, grijsachtige onderdelen en zoekt in struiken en jonge bomen.
Leefgebied
Zoetwatermoerassen rond oude rivier-eilanden, met struiken, grassen en uit het water oprijzende planten, in Colombia ook seizoensgebonden overstroomd grasland, tot ongeveer 150 m. Zoekt insecten laag in de begroeiing, vaak vlak boven het water. Het nest is een bal van doornige takjes in lage begroeiing boven water.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: zeer plaatselijk in het uiterste zuidoosten, langs de Amazone. Peru: in het noordoosten, langs de Amazone en de benedenloop van de Ucayali. Ontbreekt in Ecuador, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied langs de rivieren van het Amazonebekken in Brazilië, zoals de Amazone, de Madeira, de Juruá en de Purus.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek vanuit een boot of langs de oever bij moerassige randen van rivier-eilanden en oude rivierarmen rond Iquitos. De ratelende zang klinkt vaak uit lage begroeiing boven het water.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort is gebonden aan moerassen langs de rivieren, die in het Amazonebekken nog op grote schaal aanwezig zijn.
Wetenschappelijke naam
Certhiaxis mustelinus | (Sclater, 1874)
Sclater beschreef de soort in 1874 als Synallaxis mustelina; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Certhiaxis werd in 1844 ingevoerd door Lesson. De geslachtsnaam combineert de geslachten Certhia (boomkruipers, Linnaeus 1758) en Synallaxis (stekelstaarten, Vieillot 1818). De soortnaam komt van Latijn mustelinus, 'als een wezel' of 'wezelkleurig' (van mustela, 'wezel'). Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Rio Madeira bij de monding van de Rio Marmelos, Brazilië.