Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Rosse tiran
Rosse tiran | Myiarchus semirufus
Rufous Flycatcher | Copetón rufo | Maria-cavaleira-ruiva
De rosse tiran is de enige Myiarchus-tiran met een volledig roodbruine onderzijde. Hij komt alleen voor in het droge kustlaagland van het noordwesten van Peru, waar hij gebonden is aan bos en struweel van algarrobo (Prosopis). Door het verdwijnen van dit bos is de stand achteruitgegaan.
Geluid
Rollende, ratelende roepen en korte, heldere fluittonen; in de ochtend herhaalde reeksen van zulke tonen.
Opname: Jerome Fischer — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
18 cm, met een zwarte snavel en een kleine, ronde kuif. De bovendelen zijn donker grijsbruin, de kruin iets donkerder. Keel, borst en buik zijn egaal kaneel- tot roodbruin. De vleugels zijn donker, met brede roodbruine randen aan dekveren en slagpennen. De staart is grotendeels roodbruin, met donkerder middelste pennen. De seksen zijn gelijk; jonge vogels hebben bredere roodbruine randen aan de vleugelveren.
Verwarringssoorten
De roetkruintiran Myiarchus phaeocephalus en de donkerkaptiran Myiarchus tuberculifer hebben een grijze keel en borst en een gele buik. De okerattila Attila torridus is groter, met een zware, aan de punt gehaakte snavel, een lichter okerkleurige onderzijde en een olijfkleurige rug; hij leeft in vochtiger bos.
Leefgebied
Droog bos en struweel van algarrobo en andere doornstruiken, oeverbos langs rivieren in de woestijn en de randen van akkers met struweel, vooral onder 500 m. Vangt insecten in korte vluchten vanaf een zitpost in de struiken. Broedt in boomholten, zoals andere soorten van het geslacht.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Peru: in het kustlaagland van Tumbes zuidwaarts tot het noorden van het departement Lima, met de grootste aantallen in Piura, Lambayeque en La Libertad. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Bolivia en op de Galápagos. De soort komt buiten Peru niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in het algarrobo-bos van Lambayeque, bijvoorbeeld in het Bosque de Pómac, in de vroege ochtend, als de vogels roepen vanaf de toppen van struiken.
Staat van instandhouding
Kwetsbaar. De verspreiding is klein en versnipperd. Het bos van algarrobo wordt gekapt voor landbouw, irrigatieprojecten en houtskool, en de soort is in het zuiden van zijn verspreiding sterk achteruitgegaan.
Wetenschappelijke naam
Myiarchus semirufus | Sclater & Salvin, 1878
Sclater & Salvin beschreef de soort in 1878 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Myiarchus werd in 1844 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam komt van Grieks muia, 'vlieg', en arkhos, 'heerser, aanvoerder'. De soortnaam komt van Latijn semi, 'half', en rufus, 'rood, roodbruin'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Pacasmayo, Peru.