Alle soorten › Gierzwaluwachtigen › Kolibries › Santamartasabelvleugel
Santamartasabelvleugel | Campylopterus phainopeplus
Santa Marta Sabrewing | Alasable de Santa Marta | Asa-de-sabre-de-santa-marta
De santamartasabelvleugel is een grote, donkere kolibrie die alleen in de Sierra Nevada de Santa Marta in het noorden van Colombia leeft. Het mannetje is glanzend groen met een glinsterend blauwe keel en borst. De soort trekt met de seizoenen op en neer langs de berghellingen en werd na lange tijd zonder zekere waarnemingen in 2010 opnieuw gefotografeerd.
Geluid
Mannetjes zingen in groepjes in het bos met een lange reeks tjilpende, piepende en ratelende tonen. De roep is een scherpe tsjip.
Opname: Andrés M. Cuervo — CC BY-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13 cm, met een licht gebogen, zwarte snavel. Het mannetje is glanzend groen, met een glinsterend blauwe keel en borst en een staalblauwe staart. Het vrouwtje is groen van boven en grijs van onder, met lichtgrijze punten aan de buitenste staartpennen. Het mannetje heeft verbrede schachten aan de buitenste handpennen.
Verwarringssoorten
De blauwbuiksabelvleugel Campylopterus falcatus, die ook in de Sierra Nevada voorkomt, is kleiner en heeft een grotendeels roodbruine staart; het vrouwtje heeft eveneens een roodbruine staart. Vrouwtjes van de vorkstaartbosnimf Thalurania furcata zijn kleiner, met een kortere, rechte snavel en een gevorkte staart. De bruine violetoorkolibrie Colibri delphinae is bruinachtig, met een violette oorvlek.
Leefgebied
In het regenseizoen in vochtig bergbos en bosranden, vooral tussen ongeveer 1200 en 1800 m, waar hij broedt. In de droge tijd trekt hij hoger, naar nevelwoud, dwergbos en de rand van de páramo, plaatselijk tot boven 3000 m. Foerageert bij bloeiende struiken, onder meer bananen en Heliconia in de lagere zone, en vangt insecten. Over het nest is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia alleen in de Sierra Nevada de Santa Marta (Magdalena, Cesar, La Guajira). Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied niet.
Hoe en wanneer kijken
Zoek in de Sierra Nevada de Santa Marta langs de weg naar San Lorenzo, in bosranden en ravijnen met bloeiende struiken; in het regenseizoen zingen mannetjes op vaste plekken in het bos.
Staat van instandhouding
Ernstig bedreigd (CR). Het verspreidingsgebied is zeer klein en de stand klein. Het bos in de Sierra Nevada is voor een groot deel gekapt of afgebrand voor landbouw, en de seizoenstrek maakt de soort afhankelijk van bos op verschillende hoogten.
Wetenschappelijke naam
Campylopterus phainopeplus | Salvin & Godman, 1879
Salvin & Godman beschreef de soort in 1879 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Campylopterus werd in 1827 ingevoerd door Swainson. De geslachtsnaam combineert Grieks kampulos, 'gebogen', met pteron, 'vleugel', naar de verdikte, gebogen schachten van de buitenste handpennen. De soortnaam combineert Grieks phaeinos, 'glanzend', met peplos, 'mantel'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit San José, Sierra Nevada de Santa Marta, Colombia.