Alle soorten › Hoenderachtigen › Hokko's en chachalaca's › Sirahokko
Sirahokko | Pauxi koepckeae
Sira Curassow | Paujil del Sira | Mutum-do-sira
De sirahokko is een hokko met een helm die alleen voorkomt in de Cerros del Sira, een geïsoleerde bergketen in het midden van Peru. Hij werd pas in 1969 ontdekt en lange tijd als ondersoort van de hoornhokko uit Bolivia beschouwd. De soortnaam eert de ornitholoog Maria Koepcke. Het is een van de zeldzaamste vogels van het gidsgebied.
Geluid
Een zeer laag gebrom, zoals bij andere hokko's met een helm; de geluiden zijn nauwelijks beschreven.
Opname: Andrew Whitworth — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
85–90 cm. Glanzend zwart met een witte onderbuik en onderstaart en een witte staartpunt; de snavel is rood. Op het voorhoofd zit een grijsblauwe helm die korter, ronder en lager is dan de rechtopstaande hoorn van de hoornhokko. Een kuif ontbreekt. De seksen lijken op elkaar.
Verwarringssoorten
De mesbekpauwies Mitu tuberosum leeft lager in het Amazonelaagland, heeft een hoge, rode snavel zonder helm en een roodbruine onderbuik. De hoornhokko Pauxi unicornis van Bolivia heeft een langere, rechtopstaande hoorn; de verspreidingsgebieden overlappen niet. Sjakohoenders zoals het andessjakohoen Penelope montagnii zijn kleiner, bruin en leven vaker in de bomen.
Leefgebied
Vochtig bergbos en nevelwoud op de steile hellingen van de Cerros del Sira, vooral tussen ongeveer 1100 en 1450 m. Voedsel en broedgedrag zijn vrijwel onbekend; vermoedelijk vergelijkbaar met andere hokko's, die op de bodem naar vruchten en zaden zoeken.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Endemisch voor Peru: alleen in de Cerros del Sira, op de grens van Huánuco, Pasco en Ucayali. Niet in Colombia, Ecuador en Bolivia.
Hoe en wanneer kijken
Het leefgebied ligt in een afgelegen, beschermd gebied dat alleen met een expeditie te bereiken is. Waarnemingen zijn schaars en meestal het werk van gericht onderzoek.
Staat van instandhouding
Ernstig bedreigd. De stand is zeer klein, vermoedelijk minder dan enkele honderden vogels, en beperkt tot één bergketen. Jacht is de belangrijkste bedreiging; het leefgebied ligt binnen het gemeenschapsreservaat El Sira.
Wetenschappelijke naam
Pauxi koepckeae | Weske & Terborgh, 1971
Weske & Terborgh beschreef de soort in 1971 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Pauxi werd in 1813 ingevoerd door Temminck. De geslachtsnaam komt van 'Pauxi', bij Nieremberg (1635) en Hernández (1651), naar Spaans paují, 'pauw', een naam voor allerlei grote hoenderachtigen in tropisch Amerika. De soortnaam eert Maria Koepcke (1924–1971), Duits-Peruaanse ornitholoog. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Río Llullapichis, Huánuco, Peru.